بولشويكى ابراز مىداشت . احمد كسروى ، چنان‌كه بالاتر اشاره كرديم ، در جناح مخالف روش خيابانى قرار داشت و جز او كسان ديگرى مانند سلطان‌زاده و على آقا هيئت از رهبران دموكرات نيز با روش سياسى خيابانى و تجزيه‌طلبى او مخالف بودند . كسروى در كتاب « تاريخ هيجده ساله‌ى آذربايجان » به گفتگوى خود با ميجرادموند « 1 » رئيس اداره‌ى سياسى سفارت بريتانيا كه به عنوان ديدار از آذربايجان كه به تبريز رفته بود و پيشنهاد مأمور انگليسى درباره‌ى قيام كسروى عليه خيابانى با كمك و دستيارى انگليس‌ها و سپس به گفتگوى خود با كربلايى حسين آقا فشنگچى نماينده‌ى وثوق الدوله نخست‌وزير و پيشنهاد فشنگچى درباره‌ى مبارزه‌ى كسروى و يارانش با خيابانى اشاره كرده و مىنويسد كه به هردو نفر جواب رد داده و گفته است كه چون خيابانى براى آذربايجان قيام كرده است ، وى و همراهانش هرگز با او به مبارزه برنخواهند خواست . اما ميجرادموند به وسيله‌ى ورامخان ارمنى از پيروان خيابانى با او ملاقات كرد و قرار بر اين نهادند كه انگليس‌ها از مخالفت با خيابانى دست بردارند مشروط بر آنكه خيابانى از ابراز تمايل و همدردى با بلشويك‌ها خوددارى كند . عين الدوله در برابر قيام خيابانى به عمد يا به سهو ، اقداماتى كرد كه به سود خيابانى تمام شد و در پايتخت نيز مشاجره‌ى قلمى شديدى بين مطبوعات موافق و مخالف قيام درگرفت و روزنامه‌هاى ايران و رعد ، سخت به خيابانى حمله كردند و او در تبريز ضمن سخنرانىهاى خود ، به نوشته‌هاى آن دو روزنامه پاسخ گفت و به‌طور كلى اين قيام كه مىرفت به زودى فرو نشيند ، بازار مجادله و مشاجره بين احزاب و مطبوعات را براى مدتى گرم نگه داشته بود . خيابانى كه با انگليس‌ها عهد و پيمان بسته بود ، براى به راه انداختن كانون نشر افكار كمونيستى يعنى كنسولخانه‌ى آلمان در تبريز و اخراج كورت ووسترواو « 2 » ، كنسول آلمان ، از آن شهر كه دستور حركت او از تبريز به وسيله‌ى سفارت آلمان در تهران صادر شده و او از رفتن امتناع ورزيده بود ، اقدام نمود و كنسول آلمان در جريان اين حوادث كشته شد ( 14 رمضان 1338 قمرى ) و بدين‌ترتيب كانون خطرى كه در قلب تبريز به‌وجود آمده بود ، از هم پاشيد و در تبريز تنها نيرويى كه در برابر خيابانى باقى ماند ، قزاقخانه بود كه حفظ شهر و عمارت عالىقاپو ( مقر محمد حسن ميرزا وليعهد و خانواده‌ى او « 3 » ) را برعهده داشت و چون قزاق‌ها حين گردش در شهر گاهى شرارت مىكردند ، خيابانى در سخنرانى روز پنجم شوال 1338 قمرى ، خود در

--> ( 1 ) - Major Edmond ( 2 ) - Curt Wustrouo ( 3 ) - وليعهد در آن موقع در تهران بود و خانواده‌ى او در تبريز بسر مىبردند .