احمد على سپهر ( مورخ الدوله )

435

ايران در جنگ بزرگ 1914 - 1918 ( فارسي )

بسر ميبردند . خاپاردى Khapardi فارغ التحصيل رشته ادبيات و بسال 1857 متولد شده بود ، در سال 1878 وارد دانشگاه بمبئى شد و پس از اخذ درجه ليسانس به سمت استادى زبانهاى سانسكريت و انگليسى دانشگاه انتخاب گرديد . در سال 1885 به سمت معاون فوق العاده كميسر برار Berar منصوب شد اما از آن شغل استعفا كرد و دوباره مبارزات استقلال‌طلبى را دنبال نمود و بعنوان وكيل‌مدافع در آن شهر مشغول به كار شد و ضمنا در كارهاى سياسى شركت نمود . در سال 1890 از رهبران ورزيده و مشهور بشمار ميرفت نزديكى و صميميت او با تيلاك Tilak از 1897 آغاز شده و ميتوان گفت كه وى مبتكر فكر تحريم اجناس انگليسى در هندوستان بوده است . او طرحهاى سياسى فراوانى براى مبارزه با دولت انگليس داشت ، با رهبران سياسى پونا مكاتبه ميكرد و در جنبش خونين 1897 نيز مشاركت نمود . در سال 1908 براى دادخواهى تيلاك Tilak بانگلستان رفت ، در آنجا به افراطيون ملحق شد و با مجله معروف و انقلابى سواراج كه بپين چاندراپال Bepin Chandra Pal منتشر مينمود همكارى ميكرد . از قرار معلوم او در قتل سرهنگ سر ويليام كرزن ويلى Col . Sir William Curzon Wyllie نيز دست داشته است . افراطيون هند بتجربه پى برده بودند كه رولور و بمب و تفنگ هيچكدام نميتوانند در مقابل دولت انگليس به اندازه كافى مؤثر باشند بلكه بايد حس استقلال‌طلبى مردم را برانگيخته تا مصمم شوند با جنبش غيرمسلح و مقاومت منفى براى كسب استقلال و آزادى عمل كنند ، از همين طريق بود كه بالاخره به اصلاح قوانين اساسى توفيق يافتند . از زعماى اين ايدئولوژى Swarandra Nath Banerjee سوارندرانات بانرجى Gopal Krishna Gokhale و گوپال كريشنا گخل و مهاتما گاندى Mahatma Gandi و برادران على ( شنكت على Shankat Ali و محمد على Muhammad Ali ) بشمار ميرفتند . در همان اوان خانم آن باسانت Mrs . Anne Basant جنبش خودمختارى را شروع نمود كه در اندك مدت كسب اهميت بسيار نمود و در نتيجه موقعيت انگليس در هندوستان بطور قابل ملاحظهء ضعيف شد و در خارج نيز مليون هندى فعاليتهاى ضد انگليسى خود را همچنان ادامه ميدادند . بيشتر ضعف موقعيت انگليس ناشى از اين قضيه بود كه نظاميان هندى بر خلاف انتظار انگليسها با اسراى محبوس در اردوى هندوستان همدردى نموده و از نهضت خلافت اسلامى كه شعار اسراى ترك بود پشتيبانى ميكردند . فعاليت در خارج - بمثابه جنبشهاى ساير ممالك ، جنبش انقلابى هند نيز ميدان فعاليت خود را در كشورهاى خارجى مخصوصا لندن ، پاريس ، آلمان ، تركيه ، ايران ، افغانستان ، ژاپن ، كانادا و امريكا يا در هر مملكت ديگرى كه نفوذ انتليجنت سرويس بشدت هندوستان منبسط نبود ايجاد كرد . اگرچه مراكز فعاليت برحسب ضرورت سياسى از مكانى به مكان ديگر تغيير حاصل مينمود اما عمليات انقلابى بدون وقفه دوام داشت . لندن : در سال 1905 شيماجى كريشناوارما Shyamaji Krishnavarma از اهل كاتياوار Kathiawar لندن را مركز فعاليت قرار داد . او در سال 1879 به انگلستان آمد و به خدمت پرفسور مورير ويليامز Williams Morrier كه در بمبئى زبان سانسكريت را به او آموخته بود رسيد و در سال 1882 از دانشكده باليول Balliol فارغ التحصيل گرديد و در سال 1884 به مجمع وكلاء عدليه دعوت شد . در مراجعت به هند شغل‌هاى مهمى در ادوپر Udaipur و جوناگاد Junagad به وى محول گرديد ، ولى در سال 1895 در جاناگار از شغل دولتى منفصل و دوباره در سال 1897 به لندن بازگشت . در سال 1905 انجمن قوانين داخلى هند را تأسيس نمود و بخاطر فعاليت‌هاى ضد انگليسى در سال 7 - 1906 مجبور به ترك انگلستان گرديد يعنى به پاريس رفت و آنجا را ميدان فعاليت‌هاى بعدى خود قرار داد .