محمدتقى نورى
37
اشرف التواريخ ( فارسي )
ميان لشكريان ظاهر گشت افواج لشكرى و سپاه متفرّق و دستگاه سلطنت و خزاين موفور « 1 » به باد نهب و غارت « 2 » رفت . هرفرقهاى سر خويش گرفته ، برهنه و عريان راه وطن مألوف در پيش و شهزادگان نامور ، « 3 » محمّد على ميرزا ( 31 ) و محمّد قلى ميرزا « 4 » ، ( 33 ) كه در آن سفر خديو مغفرت پناه « 5 » را انيس بودند ، با عمّ والاشأن خود ، حسينقلى خان ، ( 33 ) به دار المرز گيلان افتاده ، از آنجا با هزارگونه محنت به طهران آمده ، « 6 » چون ابواب دار الخلافه به حكم وصيّت پادشاه مغفور بسته بود و ميرزا محمّد خان قاجار ( 34 ) برحسب حكم سلطنت در مرصد انتظار خاقان جوانبخت و خديو فيروزهتخت نشسته ، در دولاب كمر راحت گشادند . سپاهيان « 7 » ( 16 الف ) فوجفوج على التّواتر و التّوالى متعاقب هم آمده ، دولاب را معسكر قرار داده يكدل « 8 » و يكزبان شاهگو و شاهجو گشتند . در بيان طلوع خورشيد جهانافروز خاقان فيروز از مطلع فارس و نهضت مواكب جهانگشا به تختگاه ممالك رى به توفيقات قادر توانا « 9 » چون اين « 10 » قضيهء هايله و رزيّهء نازلهء شنقار شدن پادشاه شهيد سعيد « 11 » - انار اللّه برهانه - شهر محرم الحرام سنه يك هزار و دويست و دوازده « 12 » اتفاق افتاده ، ( 35 ) طوفان « 13 » اندوه و سيل محن بر جان مرد « 14 » و زن گشاده ، مسرعان قمر سير راه سپار و چاپاران صرصرتك صبا رفتار « 15 » ، ابلاغ تعزيت خديو رضوان مكان و تهنيت جلوس خسرو صاحبقران را بر تخت
--> ( 1 ) . مج : « موفور » ندارد . ( 2 ) . مج : يغما . ( 3 ) . مج : « نامور » ندارد ؛ ملك : شهزادهگان نامور . ( 4 ) . مج : حسنعلى ميرزا . ( 5 ) . مج : انتما . ( 6 ) . مج : محنت و رنج و تعب به طهران افتاده . ( 7 ) . مج : و سپاهيان . ( 8 ) . مج : همه يكدل . ( 9 ) . مج : در حاشيه : طلوع خورشيد اقبال خاقان كشورستان ظل سبحان از مطلع ملك همايون به دار الخلافه تهران - صانها . . . عن طوارق الحدثان . ( 10 ) . مج : « اين » ندارد . ( 11 ) . مج : سعيد شهيد . ( 12 ) . مج : از « شهر محرم . . . » ندارد . ( 13 ) . مج : و طوفان . ( 14 ) . ملك : از « اندوه » تا اينجا را ندارد . به جاى آن جاى خالى است . ( 15 ) . مج : مسرعان قمر سيار و چارپاران صبارفتار .