محمدتقى نورى
30
اشرف التواريخ ( فارسي )
قوّت شمشير اقبال « 1 » و نيروى بخت جهانگشا گشود ، بر جاى گير و اقطاع ايشان افزود تا به قانون معدلت و ظهور سخاوت و همّت « 2 » بيخ و بار شجر پرخطر خصومت را از ميان قوم بدين نيّت « 3 » درست و عزم قويم از ريشه بركند و در ميان مؤالف و مخالف ايل به رهنمايى خرد خردهبين « 4 » و عقل انصافگزين ، طرح خلّت و مواصلت افكند . بدين راى صايب و تدبير ثاقب ، ملك « 5 » و دولت نظامى و بناى مملكت و سلطنت « 6 » دوامى و انتظامى گرفت . برادرانش كه هريك در دعوى بزرگى و فرمانفرمايى حجّتى معتبر در دست داشته ، خود را به استحقاق صاحب تاج و افسر مىپنداشتند ، به افساد مفسدين و انگيزهء « 7 » هنگامهطلبان مفسدت آيين با آن خسرو والاشأن در مقام خلاف و عناد برآمده « 8 » ، اظهار عقوق و عصيان و تمرّد و طغيان نمودند و حقوق اخوّت را فراموش كرده ، صحيفهء حق احسان را بر طاق نسيان نهاده ، ابواب نفاق « 9 » بر رويش گشادند تا مدت هفت سال در فضاى دار المرز با برادران غيور كه فى الحقيقه از راه و رسم مردى و مردانگى « 10 » دور بودند غبار نقار و مواد ثار را « 11 » در هيجان داشت ، تا آنكه بعضى از آن جهّال « 12 » از روى جهل و غرور از كوى حميّت و غيرت دور گشته ، به ديار اغيار راه سپار و از همان راه مسافر و متواصل « 13 » به وادى بوار گرديدند و برخى در قرعهء مقارعت و عرصهء مصارعت تقريع افتادند ، ( 13 ب ) و چندى متاع عافيت و كالاى عزّت را در رستهء صداقت و خدمتگزارى به جان و دل طالب و خريدار و آن خديو هزبر سيرت ضرغام طبيعت به عزم شكار مملكت موروث با گروهى ضيغم صولت و پلنگ خصلت از غاب دار المرز و گرگان كه كنام سلطنت بود برآمده ، به اندك روزگارى دشمنان قوى پايه و خصمان با اهبت « 14 » و سرمايه را مقهور و مستأصل گردانيد و به كممايه فرصتى به ضرب شمشير كشورگيرى « 15 » و نيروى صمصام جهاندارى ساحات ممالك ايران « 16 » را از ابتداى
--> ( 1 ) . حج : جهانگيرى . ( 2 ) . مج : همت و سخاوت . ( 3 ) . مج : به نيّت . ( 4 ) . ملك : خوردهبين . ( 5 ) . مج : مزاج ملك . ( 6 ) . مج : سلطنت و مملكت . ( 7 ) . مج : انگيز . ( 8 ) . مج : درآمده . ( 9 ) . مج : نفاق و خلاف . ( 10 ) . مج : مردمى . ( 11 ) . مج : مواد نفار . ( 12 ) . مج : « جهال » ندارد . ( 13 ) . مج : « متواصل » ندارد . ( 14 ) . مج : با ساز . ( 15 ) . مج : جهانگيرى . ( 16 ) . مج : ممالك فسيح الارجاى ايران .