محمدتقى نورى

295

اشرف التواريخ ( فارسي )

در همين سال به جهت نشيمن خاصّه و عيش‌گاه در ارگ ملك كه مدت‌ها خراب و ويران بود ، شاهزادهء نصرت مبانى همّت بر آبادانى آن گماشته ، قصرهاى رفيع دلكش و عمارات منيع خوش بنا نهاده ، حمام‌هاى « 1 » با صفاى متعددهء راحت انجام و بيوتات فراوان طرح انداخته ، به معمارى مهندسان چابك‌دست به اندك‌زمانى معمور و آبادان ساختند . اكثرى از لشكريان و متجنّده كه در شهر خانهء نزولى داشتند به جهت رفاهيت خلق اللّه كوچانيده ، در ارگ سكنى دادند . يكه برج ارگ مشهور به « 2 » قصر را « 3 » مانند هرمان اساس طرح افكنده ، مشتمل بر سه مرتبه كه در « 4 » هرمرتبه « 5 » چندين بيوتات و غرفه و منظرهاى نغز و ارسىهاى دلكش به انضمام نمازخانه و خلوت‌هاى و هريك تابستانى و زمستانى ، علىحده ترتيب يافت كه هر كدام از غايت نزهت و خوبى دم مساوات بر خلد برين و روضهء حور العين مىزد « 6 » ، دور آن چهل ذرع و ارتفاعش « 7 » هشتاد ذرع شاهى بود و تمام ارسىهاى « 8 » آن آيينه‌كار و ديوارهاى « 9 » آن منقّش و مصوّر به صورت‌هاى « 10 » صنايع آثار بدايع‌نگار زيب‌پذير گشت و در هنگام بناى آن چهار ذرع زمين را حفر كرده ، بنياد آن را از سنگ و آهك بالا آورده ، جميع اساس آن را از آجر چيدند . در هردورى پنجاه هزار خشت موافق شماره كار مىشد و عرض ديوار آن پنج ذرع به نظر آمد « 11 » و اين‌چنين قصر غريب بديع در « 12 » اندك روزگارى به سعى و اهتمام كارپردازان دولت عليّه « 13 » به انتها رسيده « 14 » و حمّامى خاص متّصل « 15 » به ارگ « 16 » به قصر فلك مماس ترتيب يافته ، در عرض ده روز داير گشت .

--> ( 1 ) . مج : حمامات . ( 2 ) . مج : « ارگ مشهور به » ندارد . ( 3 ) . مج : « را » ندارد . ( 4 ) . مج : « در » ندارد . ( 5 ) . مج : مرتبه‌اى مشتمل بر . ( 6 ) . مج : غرفه و اروسىهاى نغز دلكش و نمازخانه و منظرهاى تابستانى و زمستانى و خلوت كه هريكى از خوبى و نزاهت دم مساوات و بهترى بر خلد برين مىزد . ( 7 ) . مج : ارتفاع آن . ( 8 ) . مج : اروسيهاى . ( 9 ) . مج : ديوار . ( 10 ) . مج : صورهاى . ( 11 ) . مج : و ديوار آن منقش و مصور به صورهاى صنايع آثار بدايع‌نگار زيب و زينت يافته چهار ذرع زمين را خالى و بنياد آن را از سنگ و آهك و جميع ديوار را از آجر پخته كار كرده‌اند كه هردورى موافق شماره پنج‌هزار عدد آجر به مصرف مىرسد و پهناى آن پنج زرع شاهى برآورده شد . ( 12 ) . مج : به . ( 13 ) . مج : عليه قريب . ( 14 ) . مج : رسيده است . ( 15 ) . مج : مستغل . ( 16 ) . مج : « به ارك » ندارد .