ملك شاه حسين بن ملك غياث الدين / محمد بن شاه محمود سيستانى

مقدمهء مصحح 32

احياء الملوك ( تاريخ سيستان تا عصر صفوى ) ( فارسى )

آنجا ماند كه شايد ملك جلال الدين محمود از كرده پشيمان شود و كس فرستد و نگذارد كه او از سيستان بيرون رود . چون يكسره مأيوس شد ، از آنجا به اوق رفت و ده روز در اوق ماند . چون به اسفزار رسيد ، حسين خان حاكم هرات او را به هرات دعوت كرد . با اينكه ملك شاه حسين قصد رفتن مشهد را داشت ، دعوت او را پذيرفت و به طرف هرات رفت . در النگ‌بالان ، وزارت‌پناه امير سيد على خطيب و امارت‌پناه على خان سلطان تركان به استقبال او آمدند و تا نيمهء شب نزد او ماندند . صبح دوباره نزد او آمدند و او را به شهر بردند و منزل لايقى براى او ترتيب دادند . همان روز قصد داشتند كه قاصدى به درگاه شاه عباس بفرستند و آوارگى ملك شاه حسين را گزارش دهند ، اما خود ملك شاه حسين مانع شد . پنج ماه در هرات ماند و ملك جلال الدين محمود هيچگونه اظهار ملاطفتى نكرد . پس از آن ، امير الامرا حسين خان شرح حال ملك شاه حسين را به ديوان اعلى نوشت و شاه عباس پس از دو ماه رقم استمالت و خلعت شاهى براى او فرستاد و دستورى به امير الامرا حسين خان داد كه اگر ملك شاه حسين بر سر ملك جلال الدين محمود اختلافى دارد ، حصهء او را معين كنند و جدا نمايند و اگر مىخواهد در هرات بماند ، بگويد تا محل تيولى براى او تعيين كنيم و اگر مىخواهد به درگاه ما آيد ، او را روانه سازيد . ملك شاه - حسين شق ثالث را برگزيد و چهاردهم شهر ذيحجه از راه دامغان به دربار پادشاه ايران روى آورد . شب نوروز را در رباط نمكسار كاشان گذراند . از آنجا به كاشان رفت و نوروز سلطانى را در دار السلطنهء اصفهان به خدمت شاه عباس رسيد . « 1 » شاه عباس پس از ملاطفت بسيار ، ماندن در اصفهان يا رفتن به مشهد را به انتخاب و ميل ملك شاه حسين گذاشت . ملك شاه حسين رفتن به مشهد را برگزيد و شاه عباس هم موضع « كنه‌بيسه » را كه محل زراعت بسيار داشت به او داد و املاك فراه را به تيول و سيورغال ابدى محمد مؤمن - پسرش - اعطاء كرد . ملك شاه حسين از شاه عباس اجازه خواست تا از راه قزوين به مشهد رود و پس از كسب اجازه به راه افتاد . در منزل خواجه خوش‌نام ، نامه‌اى از امير الامرا حسين خان ، براى شاه عباس رسيد كه اگر شاه مىخواهد محل تيولى براى ملك شاه حسين تعيين كند در حوالى هرات بهتر است ، زيرا در اين سرحد به وجود او نيازمنديم . بنابراين صدور حكم تيول كنه‌بيسهء مشهد به تعويق افتاد و شاه عباس در جواب نوشت كه چون بهار به خراسان خواهم آمد ، هرمحل كه صلاح باشد به تيول ملك شاه حسين مىدهم . اما دستور داد تا حكم تيول و سيورغال املاك فراه را نوشتند و در همان مجلس مهر كرد و به ميرزا قوام الدين مستوفى الممالك داد تا در قزوين به دست ملك شاه حسين برساند . ميرزا قوام الدين محمد حكم تيول املاك فراه را در قزوين به دست ملك شاه حسين داد و نويد محل تيول جداگانه‌اى در محال خراسان را نيز به او گوشزد كرد . ملك

--> ( 1 ) - احياء الملوك ص 416 و ص 501 .