جمال الدين محمد الخوانساري

75

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي )

7462 ليس كلّ عورة تظهر . نيست هر عورتي چنين كه ظاهر شود ، « عورت » چيزى را گويند كه بايد پوشاند كه كسى بر آن مطلع نشود مانند عيبها وگناهان ، وممكن است كه مراد اين باشد كه عيبهاى آدمي از اخلاق نكوهيده وأعمال ناشايست چنين نيست كه همهء آنها بىتأمل وتفكر بر أو ظاهر شود تا اين كه سلب آنها از خود تواند كرد بلكه بسيارى از آنها بىتأمّل وتفكر بر أو ظاهر نشود پس بايد كه كمال سعى كند در تفحّص وتجسس عيوب خود تا همهء آنها بر أو ظاهر شود واز خود دفع نمايد ، وممكن است كه غرض اين باشد كه بمجرّد اين كه از كسى عيبى ظاهر نشود اعتماد تمام بر أو نبايد كرد ، بسيار عيبى باشد در كسى كه بر ديگرى بمعاشرت ومصاحبت ظاهر نگردد ، وممكن است كه مراد انكار بر جمعى باشد كه بديهاى خود را پنهان نكنند وآشكار سازند بگمان اين كه نمىشود كه آخر فاش نشود پس چرا پنهان بايد داشت پس انكار قول ايشان شده باشد باين كه چنين نيست كه هر عورتي آشكار گردد وپنهان نتوان داشت پس اگر در كسى بديى باشد باز پنهان داشتن آن بهترست از آشكارنمودن آن كه در حقيقت اظهار بىباكى وبىپروائى از حق تعالى است . 7463 ليس كلّ طالب بمرزوق . نيست هر طلب كنندهء روزى داده شده ، يعنى چنين نيست كه هر چند سعى وطلب بيشتر كند روزى أو زيادتر گردد بلكه گاه هست كه روزى أو قدرى مقدّر شده كه هر چند سعى وطلب كند زياد بر آن نشود پس بر قدرى از طلب بايد اقتصار كرد وحرص زياد در آن نبايد داشت . 7464 ليس لمتكبّر صديق . نيست از براي هيچ تكبر كنندهء دوستى ، غرض منع از تكبر است واين كه باعث اين مىشود كه هيچ دوستى از براي صاحب آن نباشد زيرا كه همه كس را از تكبر بد مىآيد واين مانع از دوستى با أو مىگردد .