جمال الدين محمد الخوانساري

454

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي )

9143 من سلبته الحوادث ماله أفادته الحذر . هر كه بربايد از أو حوادث مال أو را فايده بخشند أو را حذر ، غرض بيان فايده است از براي كسى كه حوادث روزگار مال أو را بتاراج برد وفي الجملة تسلّى اوست بآن وآن اينست كه باعث اين مىشود كه ديگر حذر وانديشه كند از أمثال آنها وتدبير آنها را پيش از وقوع بكند وبىپروا نباشد واشارهء نيز مىتواند بود باين كه بايد كه ديگر حذر كند تا اين فايده از براي أو باشد . 9144 من توالت عليه نكبات الزّمان أكسبته « 1 » فضيلة الصّبر . هر كه پىدرپى وارد شود بر أو نكبتهاى روزگار كسب فرمايد أو را فضيلت صبر ، غرض از اين نيز بيان فايده است از براي آن وتسلّى صاحب آن بآن واشاره باين كه بايد كه صبر كند تا اين كه آن فضيلت أو را حاصل شود . 9145 من برَّ والديه برّه ولده . هر كه نيكوئى كند با پدر ومادر خود نيكوئى كند با أو فرزند أو . 9146 من لم يربّ معروفه فكأنّه لم يصنعه . هر كه تربيت نكند احسان خود را پس گويا أو نكرده آنرا ، مراد به « تربيت احسان خود » اينست كه رعايت آن كند كه بموقع باشد وبغير أهل آن نباشد ، يا اين كه كامل گرداند آنرا وناقص نگذارد ، يا اين كه در پى كند آنرا احسان ديگر وقطع نكند .

--> ( 1 ) كذا در همهء نسخ از متن وشرح ، در أقرب الموارد گفته : « كسب ( كضرب ) الشيء كسبا وكسبا جمعه ، ومالا وعلما طلبه وربحه ، والاثم تحمّله ، لأهله طلب المعيشة ، ويتعدّى بنفسه إلى مفعول ثان فيقال : كسبت زيدا مالا وعلما اى أنلته ، وفي الأساس : وكسبته مالا يقال : أكسبته قال أحمد بن يحيى : كلّ الناس تقول : كسبك فلان خيرا الّا ابن الاعرابى فانّه يقول : أكسبك بالألف ، وأنشد ابن الاعرابى : فأكسبنى مالا وأكسبته حمدا » :