جمال الدين محمد الخوانساري
354
شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي )
آن بخلاف اين كه تصديق كند كه گاه هست كه باعث تشويش دل وتفرّق خاطر مىگردد مثل اين كه آن بدگمانى بدگمانى دشمنى أو باشد ونظاير آن ، وعمل كند بآن ودر صدد دشمنى با أو ودفع أو آيد . 8713 من صحبه الحياء في قوله زايله الخناء في فعله . هر كه همراه أو باشد حيا در گفتار أو ، جدا شود از أو خناء در كردار أو . « حياء » بحاء بىنقطه وياء دو نقطهء زير بمعنى شرم است چنانكه مشهورست ، و « خناء » بخاء نقطهدار ونون بمعنى هلاك يا فساد است ، ومراد اينست كه كسى كه در گفتار شرمى داشته باشد كردار أو نيز خوبست وكارى نكند كه هلاك يا فسادى در آن باشد . 8714 من أحسن مصاحبة الاخوان استدام منهم الوصلة . هر كه نيكو كند مصاحبت برادران را پاينده دارد از ايشان پيوند را يعنى هميشه باو پيوندند واز أو جدا نشوند . 8715 من أحسن إلى النّاس استدام منهم المحبّة . هر كه احسان كند بسوى مردم پاينده دارد از ايشان دوستى را . 8716 من عامل النّاس بالجميل كافؤوه به « 1 » . هر كه معامله كند با مردم بنيكو جزا دهند ايشان نيز أو را بنيكو . 8717 من تكبّر في ولايته كثر عند عزله ذلّته . هر كه تكبر كند در امارت خود بسيار شود نزد معزولى أو خوارى أو ، زيرا كه هر كه در آن وقت تكبّرى از أو كشيده باشد وباعتبار امارت أو تلافى آن نكرده بعد از معزولى بتلافى آن خوار گرداند أو را ، وديگر آنكه بعد از معزولى تكبّر نتواند وبايد كه با مردم فروتنى كند وفروتنى بعد از تكبّر بسبب معزولى
--> ( 1 ) شارح ( ره ) اين كلمه را بمنظور تخفيف « كافوه » ( بفتح فاء وسكون واو ) ضبط كرده است .