جمال الدين محمد الخوانساري

60

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي )

بسا تعب كشندهء از براي كسى كه شكر نكند أو را ، مراد منع از حرص در طلب دنياست وتنبيه بر اين كه : بسيارست كه آدمي تعب مىكشد در تحصيل دنيا ونمىشود كه صرف كند بلكه مىگذارد آنرا از براي كسى كه أصلا شكر أو نمىكند . 5290 ربّ لغو يجلب شرّا . بسا لغوى كه بكشد شرّى را ، يعنى بسيار كار لغو عبث باشد كه كسى بعنوان لعب وبازى بكند وآخر آن سبب فتنه وشرّى شود ، پس اجتناب از لغوها بايد كرد . 5291 ربّ لهو يوحش حرّا . بسا بازى كه بر ماند آزادهء را ، يعنى باعث كدورت آزادهء شود واين كه أو برمد از اين كس ودورى كند ، پس در بازيها وخوش طبعيها نيز بايد تأمّل كرد كه مبادا چنين چيزى باشد . 5292 ربّ قول اشدّ من صول . بسا سخنى كه سخت‌تر باشد از حملهء ، مثل سخنهاى درشت كه تأثير آنها زيادة از حمله باشد وغرض اينست كه كسى را كه حمله بر أو از براي كتك ومانند آن نبايد كرد بطريق أولى چنان با أو سخن نبايد گفت ، واين كه گاهى در زجر ومنع مردم اكتفا بچنان سخنان توان كرد كه تأثير آنها زيادة از ضرب وجرح است چنانكه قبل از اين نيز مذكور شد . 5293 ربّ فتنة أثارها قول . بسا فتنهء كه برانگيخته باشد آنرا سخنى . غرض اينست كه بىتأمّل سخن نبايد گفت ، چه بسيارست كه فتنهء بمجرّد سخنى برانگيخته مىشود . 5294 ربّ أمنيّة تحت منيّة .