جمال الدين محمد الخوانساري
539
شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي )
6894 كلّ غالب غير اللّه مغلوب . هر غالبي يعنى غلبه كنندهء غير خدا مغلوب است ، يعنى كسى باشد كه بر أو غالب باشد زيرا كه اگر هيچ كس ديگر بر أو غالب نباشد حق تعالى خود غالب باشد . 6895 كلّ طالب غير اللّه مطلوب . هر طالبى غير خدا مطلوب است ، « طالب » بمعنى طلب كننده است و « مطلوب » بمعنى طلب كرده شده ، وگاهى مستعمل مىشود طالب در خصوص طلب كنندهء كه طلب كند كسى را از براي رسانيدن ضررى باو از كشتن يا غير آن ، و « مطلوب » در كسى كه كسى طلب أو كند از براي آن ، ومراد در اينجا اين معنى است ، يعنى هر كه طلب كسى كند از براي رسانيدن ضررى باو ، كسى باشد كه طلب أو كند از براي آن ، چه اگر هيچ كس ديگر نباشد حق تعالى خود باشد . 6896 كلّ شيء يملّ ما خلا طرائف الحكم . هر چيز ملالت مىآورد غير حكمتهاى تازه ، يعنى هر چيز كه بسيار شنيده شود يا هر كار كه بسيار كرده شود ملالت مىآورد غير شنيدن حكمتهاى تازه كه طبع از آنها ملول نشود بلكه منبسط وشكفته گردد ، ومراد به « حكمت » چنانكه مكرّر مذكور شد علم راست درست است ، وبه « تازهء آن » آنچه نشنيده باشد آدمي آنرا ونداند . 6897 كلّ شيء لا يحسن نشره أمانة وان لم يستكتم . هر چيزى كه نيكو نباشد پهن شدن آن امانت است هر چند طلب كرده نشده باشد پنهان داشتن آن ، يعنى هر سخنى يا مانند آن كه افشاى آن خوب نباشد وضررى داشته باشد آن حكم امانت دارد كه آن را بايد حفظ كرد ونگاه داشت هر چند صاحب آن وكسى كه آن تعلقي باو دارد طلب پنهان كردن آن نكرده باشد .