جمال الدين محمد الخوانساري

326

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي )

نزد عرض اعمال بر خداى سبحانه ثابت وممتاز مىگردد نيكبختى از بدبختى ، يعنى نيكبختى وبدبختى آن روز معلوم مىشود نه به آن چه مردم گمان ميكنند از رو آوردن دنيا بكسى وپشت گردانيدن آن از أو . 6224 عند حضور الشّهوات واللّذّات يتبيّن ورع الأتقياء . نزد حاضر شدن خواهشها ولذّتها ظاهر مىشود پرهيزگارى پرهيزگاران ، مراد اينست كه پرهيزگارى كسى وقتي ظاهر مىشود كه آنچه را خواهش آن داشته باشد ولذّت از آن برد حاضر شود أو را وميسر گردد وأو بسبب ترس از خداى عزّ وجلّ بگذرد از سر آن ، نه بمجرّد اين كه در وقتي كه حاضر وميسر نباشد آنها عزم گذشتن از آنها داشته باشد ، زيرا كه بسيارست كه كسى پيشتر اين عزم را دارد وبعد از آن كه حاضر وميسر شد ضبط خود نتواند كرد . 6225 عند غلبة الغيظ والغضب يختبر حلم الحلماء . نزد غالب شدن خشم وغضب آزمايش كرده مىشود بردبارى بردباران ، مراد بر قياس فقرهء سابق اينست كه بردبارى باين ظاهر مىشود كه غلبه كند خشم وغضب بر كسى وفرو خورد آن را ودرصدد انتقام در نيايد با وجود قدرت بر آن نه بمجرّد اين كه عزم وقصد كسى اين باشد كه خشم را فرو خورد وتلافى نكند ، زيرا كه بسيار است كه آدمي اين قصد وعزم دارد وچون خشم بر أو غالب شود خود را ضبط نتواند كرد وآن را فرو نخورد . 6226 عند الايثار على النّفس تتبيّن جواهر الكرماء . نزد ايثار بر نفس ظاهر مىشود گوهرهاى كريمان . مراد به « ايثار بر نفس » اختيار كسى است بر خود وترجيح أو بر خود بدادن چيزى باو با وجود احتياج خود بآن . ومراد به « گوهرهاى كريمان » ذوات ونفوس ايشان است كه تشبيه شده به گوهر باعتبار