جمال الدين محمد الخوانساري

49

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي )

يعنى صبر بر نداشتن آنچه آرزوى آن دارد وبرطرف كردن آرزوى آنها از نفس . 1790 الأحمق لا يحسن بالهوان ولا ينفك عن نقص وخسران . كم عقل نيكو نمىشود بخوارى يعنى باين كه أو را خوار كنند بر هر كار بدى كه بكند ، وجدا نمىشود از نقصان وزيان . 1791 البكاء من خيفة اللّه للبعد عن اللّه عبادة العارفين . گريه از ترس خدا از براي دورى از خدا يعنى از براي كارى كه كرده باشد كه باعث دورى از خدا شود عبادت وپرستش عارفان است يعنى جمعى كه حق تعالى را شناخته باشند ومعرفت أو را بقدر مقدور كسب كرده باشند . 1792 التّفكّر في ملكوت السّماوات والأرض عبادة المخلصين . فكر كردن در پادشاهى آسمانها وزمين پرستش مخلصان است يعنى فكر كردن در آن از براي استدلال بأحوال مبدأ ومعاد وپىبردن از آنها باسرار معرفت حق تعالى عبادت وپرستش جمعى است كه مخلص‌اند يعنى عبادت خود را خالص كرده‌اند از براي حق تعالى وبهيچ غرض ديگر آميخته نكرده‌اند ، وممكن است كه « مخلصين » بفتح لام خوانده شود وبنا بر اين معنى اين است كه جماعتى كه حق تعالى ايشان را خالص كرده از براي عبادت خود وايشان را از براي اين كار آفريده واز كارهاى ديگر فارغ ساخته يا خالص گردانيده از بديها وگناهان ، يا از اين كه در عبادت أو غرض ديگر بغير از تقرّب باو داشته باشند ، وپوشيده نيست كه اين فكر در ملكوت واستدلال به آنها بر معارف إآلهيّه طريقهء حكماء طبيعي است چنانكه شيخ رئيس أبو علي بن سينا در كتاب إشارات اشاره بآن كرده . 1793 الحمق داء لا يداوى ومرض لا يبرأ . حماقت وكم عقلي درديست كه دوا نپذيرد وبيمارئى است كه بصحّت نگرايد .