جمال الدين محمد الخوانساري

35

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي )

بآخرت خود يعنى از سر تحصيل دنيا بگذرد از براي تحصيل آخرت يا دنيا را صرف كند در آنچه موجب تحصيل آخرت باشد . 1728 الأحمق غريب في بلدته مهان بين أعزته . كم عقل غريب است در شهر خود وخوار است در ميان عزيزان خود . 1729 الجاهل لا يرتدع وبالمواعظ لا ينتفع . نادان باز نمىايستد يعنى از آنچه كند از بديها ، وبموعظه‌ها وپندها يا بموعظه وپند بنا بر اختلاف نسخه‌ها « بالموعظة » سودمند نگردد وبراه راست نيايد . 1730 المؤمن عفيف مقتنع متنزّه متورّع . مؤمن عفيف است يعنى باز دارندهء خود است از آنچه حلال نباشد قناعت كننده است به آن چه داده شده وسعى از براي زياد بر آن نكند ودورى كننده است يعنى از محرّمات كه تأكيد عفيف باشد يا زيادة از قدرى كه قناعت بآن تواند كرد كه تأكيد مقتنع باشد پرهيزگار است واين بمنزلهء تأكيد عفيف است . 1731 الصّبر على طاعة اللّه أهون من الصّبر على عقوبته . صبر بر طاعت خدا ورحمتي كه در آن باشد از فعل واجبات وترك محرّمات آسان‌تر است از صبر بر عقاب خدا يعنى از عقابي كه بر ترك طاعت يا فعل معصيت مترتّب شود . 1732 العاقل لا يتكلّم إلّا بحاجته أو حجّته . عاقل سخن نگويد مگر به آن چه محتاج باشد بآن يا حجّت خود يعنى دليلي كه بگفتهء خود داشته باشد ، ومشغول نشود مگر به آن چه صلاح آخرت أو در آن باشد .