جمال الدين محمد الخوانساري

233

شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي )

وميانه‌روى در درويشى وتوانگرى ، وعدالت گسترى در خشنودى وخشم ، مراد اخلاص بخداى عزّ وجلّ است وخالص گردانيدن طاعات وعبادات از براي أو وآميخته نساختن آنها بغرض ديگر ، وهمچنين ترس از أو در غايبانهء مردم وحضور ايشان ، « وعدالت در خشنودى وخشم » يعنى خواه از كسى راضى وخشنود باشى وخواه غضبناك وخشمگين بايد با أو بعدالت سر كرد . 2461 اختر من كلّ شيء جديده ومن الاخوان أقدمهم . برگزين از هر چيز تازهء آن را ، واز برادران قديمىتر ايشان را . 2462 استشر أعداءك تعرف من رأيهم مقدار عداوتهم ومواضع مقاصدهم . مشورت كن با دشمنان خود تا بدانى از رأى ايشان مقدار دشمنى ايشان را ، وجايگاههائى را كه مقصدهاى ايشان است يعنى اين را كه مقصد هر يك چيست واين كس را خواهد كه بچه جا فرستد وبچه بلا مبتلا كند . 2463 ابذل لصديقك كلّ المودّة ولا تبذل له كلّ الطّمانينة وأعطه من نفسك كلّ المواساة ولا تقصّ اليه بكلّ أسرارك . بكاربر از براي دوست خود همگى دوستى را ، وبكار مبر از براي أو همهء آرام را ، وببخش أو را از نفس خود تمام مواسات ، وحكايت مكن از براي أو همهء سرّهاى خود را ، « بكار بر از براي أو همهء آرام را » يعنى چنين مكن كه از براي أو وسعى در حوائج ومطالب أو بىآرام گردى وطاعات وعبادات خود را بىآرام وطمأنينه بجا آورى ، ومعنى « مواسات بكسى » مكرّر مذكور شد كه يا رسانيدن مال است باو ويا هر گاه از قدر كفاف خود باشد واگر از زيادتى بر آن باشد آن را مواسات نگويند يا برابر دانستن أو با خود در أموال خود . و « حكايت نكردن همهء أسرار »