21 . گلشن شيرازى ( سدهء سيزدهم ) زندگينامه نامش ميرزا محمد على ، تخلص شعرىاش « گلشن » از طايفهء زنگنه و زادگاهش شيراز است . از شعراى دورهء قاجاريه است و در زمان فتحعلى شاه مىزيسته است . حاج على اكبر نواب شيرازى متخلص به « بسمل » كه تذكرهء دلگشاى خود را از سال 1237 تا 1240 ه . ق جمع‌آورى و تدوين كرده در بوستان دوم آن از گلشن شيرازى ياد كرده و دربارهء او مىنويسد : « . . . شاعرى است سخندان و ديوانش گلستانى مالامال از گلهاى الوان ، و از علوم رسمى با بهره و در فن عروض شهره ، قواعد شعرى را نيكو دانستى و در رياضيات بذل جهدش چندان كه توانستى اكثر با اصحاب معرفت نشستى . . . در مديح ائمهء طاهرين قصايد رنگين گفته و در مصائب سيد شهدا درهاى گرانبها سفته دو دوازده‌بند : يكى بر نظم قوافى و رديف محتشم كاشى و ديگرى بر قوافى ديگر از گلشن طبعش شكفته . . . اكثر با فقير جليس و در حجره يار و انيس بود . در سنهء هزار و دويست و ( اندى ) به نداى كل نفس ذائقة الموت ، عالم فانى را بدرود نموده ، صاحب ديوان است . . . . » « 1 » سبك شعرى آثار معدودى كه از وى باقى مانده است ، بر سبك عراقى استوار مىباشد و در انواع قالب‌هاى شعرى از همين شيوهء بيانى استفاده كرده است . دامنهء تأثير آثار عاشورايى با اينكه گلشن شيرازى داراى دو دوازده‌بند ماتمى در رثاى سالار شهيدان بوده است ، ولى به خاطر آن‌كه در دسترس قرار نداشته ، مورد عنايت اهل فن قرار نگرفته است و در تذكرهء دلگشا نيز ابيات منتخبى از اين دو تركيب‌بند آمده و از چند و چون اين دو اثر اطلاع چندانى به دست نداده است .

--> ( 1 ) . تذكرهء دلگشا ، حاج على اكبر نواب شيرازى ( بسمل ) ، با تصحيح و تحشيهء دكتر منصور رستگارى فسائى ، چاپ اول ( انتشارات نويد ، تهران ، 1371 ) ، ص 593 و 594 . در نسخه بدل تذكرهء دلگشا سال درگذشت وى به سال 1200 آمده كه اشتباه است زيرا سال تولد مؤلف اين تذكره 1187 ه . ق بوده و در سال 1200 ه . ق بيش از 13 سال نداشته و در اين شرايط سنى نمىتوانسته با گلشن شيرازى جليس و انيس باشد .