محمد على مجاهدى
174
كاروان شعر عاشورايى ( فارسي )
در پنج هزار بيت سروده است . « 1 » وى در انواع قالبهاى شعرى ، تجربههاى موفقى دارد كه با نازكانديشى و مضمونگرايى همراه است . ناظم هروى در شمار چهرههاى مطرح در سبك اصفهانى معروف به سبك هندى است كه در قلمرو شعر آيينى در زبان فارسى نيز آثار فاخرى دارد كه در قالب قصيده ، تركيببند ، ترجيعبند و قطعه ارايه شده است . قصيدهء « سلاسل اخلاص » وى حاوى يكصد و ده بيت در ستايش امير مؤمنان على ( عليه السلام ) از حال و هواى ديگرى برخوردار است و ديگر اشعارى كه در قالبهاى مختلف شعرى در مناقب حضرت رسول اكرم ، امام على ، امام حسن ، امام حسين ، امام رضا و ساير ائمه اطهار ( عليهم السلام ) سروده ، سرشار از مضامين بديع مىباشد . 72 صفحه از آغاز ديوان چاپى وى به « مقدمه » ، « مشخصات نسخهها » و « شرح حال شاعر » اختصاص يافته و 53 صفحهء پايانى آن حاوى « تكمله » و « تعليقات » است و 820 صفحه متن اشعارى كه در ديوان وى به چشم مىخورد در شش بخش تنظيم شده : 1 . غزلها ، شامل 649 غزل . 2 . قصيدهها و تركيببندها ، حاوى 17 قصيده ، 13 تركيببند و يك ترجيعبند . 3 . مثنوى . 4 . تاريخها و قطعهها . 5 . رباعىها . 6 . افزودهها ، حاوى 234 غزل . 35 رباعى ، 13 قصيده ، يك تركيببند و يك قطعهء مفصل . « 2 » ناظم هروى با شعرايى از قبيل : فصيحى هروى و اوجى نطنزى و ميرزا ارشد هروى معاصر و معاشر بوده است . « 3 » سبك شعرى ناظم هروى از سبك اصفهانى پيروى مىكند ولى گاه به گاه در اشعار او رگههاى روشنى از سبك عراقى ديده مىشود .
--> ( 1 ) . ديوان ناظم هروى ، با مقدمه و تصحيح و تأليفات محمد قهرمان ( موسسهء چاپ و انتشارات آستان قدس رضوى ، مشهد 1374 ) ص چهل و هشت . ( 2 ) . همان . ( 3 ) . همان ، ص سى و شش تا چهل و سه . شرح احوال و آثار ناظم هروى در منابعى از قبيل : تذكرهء نصرآبادى ، تذكرهء خير البيان ، قصص الخاقانى ، آتشكدهء آذر ، تاريخ تذكرههاى فارسى و تذكرهء ميخانه آمده است .