مقدمهء مصحح بسم الله الرحمن الرحيم الحمد لله رب العالمين و الصلاة و السلام على سيدنا محمد و آله الطيبين الطاهرين خواجه فضل اللّه بن روزبهان خنجى دربارهء زندگى فضل اللّه بن روزبهان ، آگاهيهاى فراوانى در دست است كه كسانى به تنظيم و تبويب آنها همّت گماشته‌اند . نخستين افرادى كه در اين باره قلم زده‌اند ، با زحمت اين آگاهيها را فراهم آورده‌اند . به دنبال آنها ديگران ، با تكميل اين آگاهيها ، توانسته‌اند گوشه‌هايى از زندگى فكرى و سياسى او را روشن كنند . « 1 » به دليل وجود شرح حالهاى مفصل ، ما از تكرار آن مطالب خوددارى كرده و تنها اجمالى از زندگى وى را به دست خواهيم داد . به اجمال بايد اشاره كنيم كه منابع ، وى اين گونه معرفى كرده‌اند : فضل اللّه بن روزبهان بن فضل اللّه الامين « 2 » ابو الخير ابن قاضى باصفهان امين الدين الخنجى الاصل الشيرازى الشافعى الصوفى المشهور بخواجه ملا . « 3 » وى از عالمان و دانشوران قرن نهم و دهم هجرى است ؛ تولد او به احتمال در ميانهء سالهاى 850 تا 862 رخ داده و در گذشت او به سال 927 بوده است . پدر او جمال الدين روزبهان بن فضل الله خنجى از علما و اعيان قرن نهم هجرى و از

--> ( 1 ) . نك : مقدمهء « مهمان‌نامه بخارا » ، صص 33 - 34 ( 2 ) . امين تخلص فضل اللّه بن روزبهان است . ( 3 ) . اين عبارتى است كه سخاوى ، استاد ابن روزبهان در الضوء اللامع ج 6 ص 171 در توصيف او آورده است .