عبد الحي الكتاني ( مترجم : عليرضا ذكاوتى قراگزلو )

67

نظام الحكومة النبوة المسمى التراتيب الادارية ( نظام ادارى مسلمانان در صدر اسلام ) ( فارسي )

محمد بن اسعد الحرانى نسابه ، در كتاب الجوهر المكنون فى القبائل و البطون گويد : نسل كليدداران كعبه در خلافت هشام منقطع شد . البته از نسل آنان به گفتهء ابن حزم و ابن عبد البر در نيمهء قرن پنجم خبر داريم ، و قلقشندى ( در گذشته به سال 821 ) نيز از آنان خبر داده است . نيز اينكه گفته‌اند معاويه چند برده را براى خدمت كعبه بخشيد ، معنايش اين نيست كه كليددارى كعبه از خاندان شيبه گرفته شده يا منقرض شده باشند . همچنين روايت است كه وقتى پيغمبر ( ص ) كليد كعبه را به عثمان شيبى مىداد ، فرمود : « غيّبه » يا « غيّبوه » ، و خود نيز با جامه‌اش كليد را پوشاند ، و شايد از همين جهت است كه موقع گشودن در كعبه پرده‌ها را فرو مىافكنند . نيز آورده‌اند كه پيغمبر ( ص ) روز فتح مكه فرمود : هر امتياز و افتخارى را زير پا افكندم ، جز ( منصب ) پرده‌دارى و خدمت كعبه و سقايت حاجيان را ، كه خدمت‌رسانى به بنى شيبه رسيد و سقايت ، كه در جاهليت در خاندان بنى عبد المطلب بود ، به وسيله پيغمبر ( ص ) هم تأييد شد ( و عباس عموى پيغمبر ( ص ) و اولادش منصب سقايت كعبه را عهده‌دار شدند ) . ( 1 ) پيغمبر ( ص ) خود شتر حج را قربانى كرد در صحيح مسلم آمده است كه پيغمبر ( ص ) به دست خود 63 شتر از يكصد شترى را كه از مدينه آورده بود ، نحر كرد و نحر كردن بقيه شتران را به على ( ع ) سپرد . بعضى عدد 63 را اشارتى به عمر مبارك حضرت رسول ( ص ) دانسته‌اند كه شترانى به تعداد سالهاى عمرش نحر كرد . نسائى در السنن آورده است كه پيغمبر ( ص ) على ( ع ) را در قربانىهاى خود شريك كرد و از هر قربانى قطعه‌اى برداشته در ديگى پختند . پس پيغمبر ( ص ) و على ( ع ) از گوشت و آبگوشتش خوردند . مؤلف گويد : اين دليل فراوانى حاجيان است ؛ زيرا جمع بسيار ببايد كه يكصد شتر را بخورند . دربارهء حجة الوداع ، محمد بن منذر ، و ابو جعفر احمد بن عبد الله طبرى ، ابن حزم و ابو الحسن بقاعى كتاب نوشته‌اند و ابن قيم ( م 751 ) در الهدى النبوى ( معروف به زاد المعاد ) و ابن كثير در البداية و النهاية مطالبى آورده‌اند و هر يك چيزهايى گفته كه ديگرى نگفته است . در السيرة الشاميه وقايع حجة الوداع ، قدم به قدم دنبال شده و شيخ اكبر ابن عربى در المحاضرات به پيروى از ابن حزم ، روش خاصى در شرح و بيان حجة الوداع پيش گرفته است .