عبد الحي الكتاني ( مترجم : عليرضا ذكاوتى قراگزلو )

106

نظام الحكومة النبوة المسمى التراتيب الادارية ( نظام ادارى مسلمانان در صدر اسلام ) ( فارسي )

بنت عبد المطّلب ، ام حكيم بنت عبد المطلب هند بنت عبد المطّلب ، ابو سفيان بن حارث بن عبد المطّلب ، عمرو عاص ، حسّان ، كعب بن مالك ، ابو الهيثم بن تيهان ، عبد الله بن انيس ، عمر بن سالم خزاعى ، زبرقان بن بدر ، عبد الله بن مالك ارجى ، ابن ذى مدان همدانى ، عبد الله بن سلمه همدانى ، سواد بن قارب دوسى ، عبد الحارث بن انس بن ريان و . . . نام برد . حافظ شامى ، پنج باب دربارهء « پيغمبر ( ص ) و شعر » دارد : باب اول در ستودن آن حضرت شعر نيكو را و نكوهيدن شعر بد را و بر حذر داشتن از زياده‌گويى . باب دوم در گوش دادن حضرت به شعر بعضى اصحاب در داخل يا خارج مسجد . باب سوم در تشويق بعضى اصحاب به هجوگويى مشركان . باب چهارم در تمثل حضرت به بعضى اشعار . باب پنجم درخواست حضرت براى خواندن شعر . ( 1 ) بيشترين تعداد اسيران را به واسطه چند بيت شعر آزاد فرمود قصه‌اى است غريب با سندى كمياب كه محدثان ، شيفته‌وار آن را نقل كرده‌اند ؛ زيرا كم‌فاصله‌ترين اسنادى است كه به دست متأخران همچون سيوطى و سخاوى در قرن دهم هجرى رسيده و به ده واسطه از پيغمبر ( ص ) روايت كرده‌اند . سخاوى در فتح المغيث گويد : كمتر از اين تعداد واسطه در جهان وجود ندارد ، و سيوطى در التدريب گويد : تعداد واسطه ميان امثال ما و حضرت معمولا دوازده و از طريق اجازه يازده ، و با سند ضعيف كه سست نباشد ، ده واسطه است و چنين احاديثى بسيار كم است . مؤلف با هجده واسطه ( كه اجازه نيز بين آنها هست ) از ابو جرول زهير بن صرد جشمى نقل مىكند : ما در جنگ هوازن اسير شديم و پيغمبر ( ص ) اسيران را قسمت كرد . من نزد حضرت رفتم و ابياتى خواندم و با يادآورى شيرخوارگى حضرت در قبيلهء ما ، بخشش خواستم . حضرت فرمود : هر چه از آن من و بنى عبد المطّلب است ، بخشيدم . قريش گفتند : هر چه از آن ماست بخشيديم . انصار گفتند : هر چه از آن ماست بخشيديم . سيوطى اين حديث را حسن و غريب شمرده ، و به ده واسطه نقل كرده است . تعداد اسيران زن و كودك كه پيغمبر ( ص ) بخشيد ، شش هزار تن بود با 24 هزار شتر و چهل هزار گوسفند و چهار هزار اوقيه نقره . ( 2 ) خطيب پيغمبر ( ص ) چه كسى بود ؟ در الجمهرة ابن حزم آمده كه ثابت بن قيس بن شماس خطيب پيغمبر ( ص ) بود . در الاستيعاب ثابت را خطيب پيغمبر ( ص ) مىنامد ، همچنان كه حسان شاعر پيغمبر ( ص ) است . سيوطى در