الشيخ محمد هادي اليوسفي الغروي ( مترجم : حسينعلى عربى )

172

موسوعة التاريخ الإسلامي ( تاريخ تحقيقى اسلام ) ( فارسي )

سپس مادر بچه در ذى القعده سال سوم هجرت در اثر حصبه در گذشت و در اين حال بچه پنج‌ساله بود . پس از آن عثمان از حفصه ، دختر عمر ، خواستگارى كرد كه عمر آن را ردّ كرد و پس از آن رسول اللّه از او ( حفصه ) خواستگارى كرد و او را كه بيوهء شهيد بود ، به ازدواج خود درآورد . عثمان نيز با دختر ديگر پيامبر ، ام كلثوم ازدواج كرد تا براى پسرش عبد الله به منزلهء مادر باشد تا اين كه بعد از غزوهء احد و پناه آوردن عموى عثمان ، مغيره با پسرش معاوية بن مغيره به او و دستگيرى و قتل وى به دستور رسول خدا ، عثمان گمان كرد كه ام كلثوم خبر پناه آوردن وى را به پدرش رسانده است ؛ لذا او را مورد ضرب و شتم قرار داد كه در اثر آن فوت كرد و رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله او را در ماه شوال دفن كرد . پس از آن عبد اللّه بدون مادر و خاله ماند و دربارهء او گفته‌اند كه وقتى به شش سالگى رسيد ، خروسى به چشم‌هاى او نوك زد و در اثر آن مريض شده و در جمادى الاولى سال چهارم هجرى فوت كرد و پس از آن كه رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله بر وى نماز خواند ، عثمان بن عفان به قبرش وارد شد و او را دفن كرد . « 1 » ( 1 ) وفات فاطمه بنت اسد از جمله حوادث سال چهارم هجرى اين بود كه فاطمه دختر اسد بن هاشم بن عبد مناف ، مادر على عليه السّلام وفات كرد . او زنى صالح بود كه در همان ابتداى بعثت اسلام آورد و رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله دائما به ديدارش مىرفت و در خانه‌اش به استراحت مىپرداخت . « 2 » ( 2 ) يعقوبى مىنويسد : وى زنى مسلمان و فاضل بود و روايت شده است كه وقتى او رحلت كرد ، رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله فرمود : امروز مادرم از دنيا رفت ! و آنگاه او را با لباس خودش كفن كرد و در قبرش وارد شد و در آن خوابيد ! به آن حضرت گفته شد : اى رسول خدا ، بر فاطمه بسيار جزع و فزع مىكنى ! فرمود : او به جاى مادرم بود كه بچه‌هايش را گرسنه نگه مىداشت و مرا سير مىكرد و آنها را رها مىكرد و به بدن من روغن مىماليد و ( در يك كلام ) مادرم بود . « 3 »

--> ( 1 ) . طبقات ، ج 3 ، ص 52 ، و همين مطلب را در التنبيه و الإشراف ، ص 255 نقل كرده ؛ ولى بدون تعيين تاريخ وفات او . و مرحوم مجلسى آن را در بحار الانوار ، ج 20 ، ص 185 به نقل از المنتقى ، ص 128 كازرونى نقل كرده است و در اعلام الورى ، ج 1 ، ص 286 آمده است كه عثمان در مدينه با رقيه ازدواج كرد كه او فرزندى به نام عبد الله به دنيا آورد ؛ ولى خروسى به چشم‌هاى او نوك زد و پس از آن مريض شده و درگذشت . همچنين در مناقب آن ابى طالب ، ج 1 ، ص 162 اين مطلب بدين صورت آمده است . ( 2 ) . بحار الانوار ، ج 20 ، ص 185 ، از المنتقى ، ص 128 . ( 3 ) . تاريخ يعقوبى ، ج 2 ، ص 14 .