أبيّ بن كعب مردى را چنين وصيت كرد : « كتاب خدا را امام و راهنماى خويش قرار ده و به قضاوت و حكميّت آن راضى باش » . « 1 » ( 1 ) همچنين از ابو بكر روايت شده است كه در خطبه‌اى گفت : « اگر از سوى باطل ، جنگى بر اهل حق تحميل شد كه در اثر آن آثار از بين رفت و سنت‌ها فراموش شد ، در اين صورت ملازم مساجد باشيد و از قرآن راهنمايى بخواهيد » . « 2 » عجيب است كه بعضى قول پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله در مورد عرضهء احاديث بر قرآن را به منحرفان نسبت مىدهند و مىگويند : « خداوند ما را به طور مطلق به اطاعت از پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله امر فرموده است ، همانطور كه ما را به اطاعت بىقيد و شرط از كتاب خدا دستور داده و نگفته است كه آنچه موافق با كتاب خدا باشد ، اخذ كنيد و آنچه مخالف است را رها كنيد . » « 3 » و عجيب‌تر اين است كه بعضى از آنها اين حديث را به زنادقه و خوارج نسبت داده‌اند و گفته‌اند : زنادقه و خوارج اين حديث را جعل كرده‌اند و به نظر اهل علم صحيح نيست ، و عده‌اى از آنها گفته‌اند : « قبل از هر چيز ما اين حديث را بر كتاب خدا عرضه مىكنيم تا اين ادعا را تأييد كنيم ؛ ولى هنگامى كه اين حديث را بر كتاب خدا عرضه مىكنيم ، آن را مخالف كتاب خدا مىيابيم ؛ زيرا در كتاب خدا نيامده است كه بعضى از احاديث رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله پذيرفته نشود ؛ بلكه مىبينيم كه كتاب خدا به طور مطلق به اطاعت و تأسى از پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله امر مىكند و مخالفت با دستورهاى وى را در هر حالى نهى مىكند . » « 4 » ( 2 ) ابو بكر بيهقى مىگويد : « حديثى كه در مورد عرضهء روايت بر قرآن نقل شده ، باطل است ، زيرا در ابتدا خودش را نقض مىكند ، چون در قرآن هيچ دلالتى بر عرضه كردن حديث بر قرآن وجود ندارد » « 5 » و به طور مطلق گفته‌اند : « سنت در مورد كتاب قضاوت مىكند ؛ ولى كتاب در مورد سنت قضاوت نمىكند » . « 6 »

--> ( 1 ) . از حياة الصحابة ، ج 3 ، ص 576 و از حلية الاولياء ، ج 1 ، ص 253 . ( 2 ) . البيان و التبيين ، ج 2 ، ص 44 و عيون الاخبار ؛ ابن قتيبه ، ج 2 ، ص 233 و العقد الفريد ، ج 4 ، ص 60 . ( 3 ) . جامع بيان العلم ؛ ابى عمر ، ج 2 ، ص 233 . ( 4 ) . بحوث مع اهل السنّة و السلفيه ، ص 68 به نقل از جامع بيان العلم ، ج 2 ، ص 233 . ( 5 ) . از دلايل النبوة ؛ بيهقى ، ج 1 ، ص 26 . ( 6 ) . سنن الدارمى ، ج 1 ، ص 145 و تأويل مختلف الحديث ، ص 199 و جامع بيان العلم ، ج 2 ، ص 234 و مقالات الاسلاميين ، ج 2 ، ص 324 .