مىخواسته كه وصى خويش را از ميان آنها انتخاب كند و به اين وسيله براى آنها اثبات شود كه دعوت او از سوى عالم غيب است و او به استمرار كار خويش اطمينان دارد ، و براى همين ، به وصى براى بعد از خود احتياج دارد . آرى ، همين نظر صحيح است كه در آينده دربارهء آن بحث خواهيم كرد . مسألهء جانشينى على عليه السّلام در اوايل بعثت ( 1 ) ممكن است بگوييم كه دعوت از خويشاوندان پس از قطع رابطه و تبعيد بنى هاشم در شعب ابى طالب به وسيلهء قريش در حدود سال ششم بعثت بوده است كه اين بنا بر آن چيزى است كه فرات بن ابراهيم كوفى در تفسيرش با سندى از ابى رافع ، غلام عباس بن عبد المطلب ، نقل كرده است . او مىگويد : رسول الله صلّى اللّه عليه و آله فرزندان و نواده‌هاى عبد المطلب را در شعب جمع كرد و براى آنها ، كه در آن هنگام چهل نفر بودند ، ران گوسفندى را طبخ كرد ، همگى از آن غذا خوردند و سير شدند ، سپس ظرفى از شير ( يا دوغ ) را آورد و همهء آن چهل نفر از آن ظرف نوشيدند و سيراب شدند . « 1 » ( 2 ) در اين هنگام ابو لهب پيشدستى كرد و گفت : به خدا قسم كه هر كدام از ما به تنهايى يك برّه را مىخورد و به طور كامل سير نمىشود و هر كدام از ما يك ظرف پر از شراب مىنوشد و سيراب نمىشود و پسر ابى كبشه « 2 » ما را به يك ران گوسفند و يك ظرف شير ( يا دوغ ) مهمان كرده است و همگى سير و سيراب شده‌ايم و اين نمىتواند چيزى جز يك سحر و جادوى آشكار باشد ! ( 3 ) آنگاه پيامبر آنها را مورد خطاب قرار داد و فرمود : خداوند به من دستور داده است كه خويشاوندان نزديك و عشيرهء خاص خود را انذار كنم و شما خويشاوندان نزديك و عشيرهء خاص من هستيد و خداوند هيچ پيامبرى را مبعوث نكرده مگر اين كه از ميان خانواده‌اش شخصى را به عنوان وصىّ و وزير و وارث او برگزيده ، پس كدام يك از شما با من بيعت مىكند كه برادر و وزير و وارث من و وصى و خليفهء من در ميان خانواده‌ام و براى من به منزلهء هارون براى موسى عليه السّلام باشد ، الّا اين كه بعد از من پيامبرى نخواهد بود ؟ ! افراد از پذيرش

--> ( 1 ) . تفسير فرات ، ص 303 با تحقيق محمودى و در بحار الانوار ، ج 18 ، ص 212 . ( 2 ) . اين مرد ، يكى از افراد خزاعة بوده است كه با بت‌پرستى قريش مخالفت مىكرد و چنان كه در النهايه جزرى آمده است ، پيغمبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله را به او تشبيه كردند .