الشيخ محمد هادي اليوسفي الغروي ( مترجم : حسينعلى عربى )
326
موسوعة التاريخ الإسلامي ( تاريخ تحقيقى اسلام ) ( فارسي )
( 1 ) در مورد اخبارى كه از طريق عامّه روايت شده است ؛ ابتدا خبر ابن اسحاق از مجاهد بن جبر را نقل كرده و سپس گفته است : بعضى از اهل علم نقل كردهاند كه وقتى موعد نماز فرا مىرسيد ، پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله به درههاى مكه مىرفت و على بن ابى طالب هم دور از چشم پدرش و عموها و اقوامش بدان جا مىرفت . و آنها در آنجا نماز مىخواندند و پس از فراغت برمىگشتند و بدين ترتيب تا هنگامى كه خدا اراده كرده بود ، به اين طريق او را مخفيانه عبادت مىكردند . در اين ميان ، روزى ابو طالب به طور اتفاقى آنها را ديد و آنگاه به رسول الله صلّى اللّه عليه و آله گفت : اى برادرزادهام ، اين چه دينى است كه مىبينم بدان گرويدهاى ؟ فرمود : اى عمو ، اين دين خدا و ملائكهاش و رسولانش و دين پدرمان ، حضرت ابراهيم عليه السّلام مىباشد . خداوند مرا به اين دين برانگيخته و به سوى مردم فرستاده است . ( 2 ) نقل كردهاند كه ابو طالب به پسرش گفت : اى پسرم ! اين چه دينى است كه آن را برگزيدهاى ؟ فرمود : اى پدرم ، به خدا و رسولش ايمان آوردهام و آنچه را كه آورده است . تصديق نمودهام و با او نماز خواندهام و از او پيروى كردهام آنگاه ابو طالب به او گفت : بدان كه او تو را جز به سوى خير و خوبى دعوت نمىكند و هميشه همراه او باش . « 1 » ( 3 ) بلاذرى مىگويد : « حضرت على عليه السّلام در حالى كه سيزده سال داشت ، با رسول الله صلّى اللّه عليه و آله نماز خواند و بعضى گفتهاند در حالى كه تنها يازده سال داشت . » سپس كمتر از آن را نقل كرده است . « 2 » آنگاه با سندى از زيد بن ارقم نقل كرده است كه گفت : اوّلين كسى كه با رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله نماز خواند ، على بن ابى طالب عليه السّلام بود . « 3 » ( 4 ) مصحّح كتاب در حاشيه آن از مسند ابى يعلى با سندى از حبة العرنى از امام على عليه السّلام نقل مىكند كه فرمود : هيچ يك از امت پيامبر را نمىشناسم كه قبل از من خدا را عبادت كرده باشد . هرآينه پنج يا هفت سال قبل از آن كه كسى از امت پيامبر به عبادت بپردازد ، خدا را پرستيدم و فرمود : خداوند حضرت محمد صلّى اللّه عليه و آله را در دوشنبه به پيامبرى مبعوث كرد و من در سهشنبه به وى ايمان آوردم . « 4 » آرى ، اين مشتى از اخبار مربوط به اين باب است و چنان كه مىبينيم از قرآن و نزول آن و
--> ( 1 ) . سيرهء ابن اسحاق ، ج 1 ، ص 263 - 264 . ( 2 ) . انساب الاشراف ، ج 2 ، ص 90 . ( 3 ) . همان ، ص 92 - 93 . ( 4 ) . حاشيهء انساب الاشراف ، ج 2 ، ص 92 .