فَمِنْهُمْ مَنْ قَضى نَحْبَهُ وَ مِنْهُمْ مَنْ يَنْتَظِرُ « 1 » ( برخى به شهادت رسيدند و برخى در انتظارند ) پروردگارا بهشت را جايگاه ما و آنان قرار ده و ما و آنان را در سراى رحمت خويش گرد آور و آرزوى ما را كه رسيدن به پاداش ذخيره شده توست برآور . « 2 » بنابر اين وى از شهيدان قيام حسينى است كه در كوفه به شهادت رسيد و در زمره شهيدان كربلا به شمار نمىآيد ، ولى در پاداش و منزلت آنان شريك است . از اين رو در دو زيارت ناحيه مقدسه و رجبيه بر وى درود فرستاده شده است . « 3 » آنچه در مناقب آمده كه قيس حامل نامه امام حسين عليه السلام از كربلا به سليمان بن صرد و مسيب بن نجبه و رفاعة بن شداد و عبدالله بن وال و ديگران بوده است درست نيست . چرا كه وى پيش از ورود امام عليه السلام به كربلا كشته شد . « 4 » آرى ، قيس بن مسهر پيك اصلى ميان مكه و كوفه و يا به بيان دقيق‌تر ميان امام حسين عليه السلام و مسلم بود . امام عليه السلام در نيمه رمضان او را همراه مسلم فرستاد ؛ و بر فرض درستى وقوع رويداد تنگه بطن خبت مسلم نيز او را نزد امام عليه السلام فرستاد ؛ و سپس او پاسخ امام را براى مسلم برد . پس از آن « هنگامى كه مسلم اتفاق مردم كوفه بر بيعت با حسين عليه السلام را ديد ، موضوع را براى آن حضرت نوشت و نامه را همراه قيس فرستاد و عابس شاكرى و غلامشان شوذب را با وى همراه ساخت . آنان به مكه آمدند و با امام عليه السلام همراه شدند و با وى آمدند » « 5 » بار ديگر امام عليه السلام در هشتم ذىحجه يا پس از آن ، قيس را از بطن رمه گسيل داشت .

--> ( 1 ) - احزاب ( 33 ) ، آيه 23 . ( 2 ) - ابصار العين ، ص 112 - 114 . ( 3 ) - ر . ك . تنقيح المقال ، ج 2 ، ص 34 . ( 4 ) - ر . ك . قاموس الرجال ، ج 8 ، ص 550 ؛ بحار ، ج 44 ، ص 381 - 382 . ( 5 ) - تاريخ طبرى ، ج 3 ، ص 277 ؛ ابصار العين ، ص 112 .