بياوريد . در پى آن بيش از هفتصد مرد در مِنى بر او گرد آمدند و آن حضرت در سراپرده‌اش بود . بيش‌ترشان از تابعان و حدود دويست تن از صحابه پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم بودند . سپس حضرت ميان آنان به خطابه ايستاد و پس از حمد و ثناى خداوند فرمود : اما بعد ، اين سركش با ما و شيعيان ما رفتارى كرد كه ديديد و دانستيد و شاهد بوديد . من [ امروز ] مىخواهم چيزى را از شما بپرسم ، اگر راست گفتم مرا تصديق كنيد و اگر دروغ گفتم تكذيبم كنيد ؛ و به حقى كه خدا و پيامبرش بر شما دارند و نزديكى من به رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم ازشما مىخواهم كه چون از اين جايگاهم رفتيد ، در شهرهايتان براى هر كس از مردم قبايلتان كه به او اطمينان داريد سخنانم را باز گوييد ( در روايت ديگرى پس از جمله « مرا تكذيب كنيد » آمده است : سخنم را بشنويد و گفتارم را بنويسيد ، سپس به ميان شهرها و قبايلتان بازگرديد و هر فرد مورد اعتمادى را كه يافتيد ) و به او اطمينان داشتيد ، آنان را به هر چه دربارهء حق ما مىدانيد فرابخوانيد ، زيرا بيم آن دارم كه اين امر كهنه گردد و از ميان برود و مغلوب شود ؛ و خداوند نورش را به انجام مىرساند ، گرچه كافران را خوش نيايد . « 1 » آن‌گاه هر آنچه از قرآن را كه خداوند دربارهء آنان نازل فرموده است تلاوت و تفسير كرد ؛ و هر چه را كه رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم درباره پدر ، برادر و مادرش و خودش و خاندانش فرموده بود ، نقل كرد . اصحاب آن حضرت در همهء اين موارد مىگفتند : پروردگارا ، آرى ، ما شنيده‌ايم و گواهيم ؛ و تابعان مىگفتند : بارپروردگارا اين سخن را كسانى از صحابه به من گفتند كه آنان را تصديق مىكنم و مورد اطمينان من هستند . سپس امام عليه السلام فرمود شما را به خدا سوگند ، اين سخنان را براى آن‌هايى كه به خودشان و دينشان اعتماد داريد نقل كنيد . ( سليم گويد ) : از جمله چيزهايى كه حسين عليه السلام آنان را سوگند داد و يادآورشان گرديد ، اين بود كه گفت : شما را به خدا سوگند ، آيا مىدانيد ، هنگامى كه رسول خدا صلى الله عليه و آله و سلم ميان اصحابش پيوند برادرى برقرار ساخت ، على بن ابىطالب برادر پيامبر خدا صلى الله عليه و آله و سلم بود ؛ و آن حضرت ميان خودش و او برادرى برقرار كرد و فرمود : تو برادر منى و من برادر توام در دنيا و آخرت ؟ گفتند : آرى به خدا قسم . فرمود : شما را به خدا سوگند ، آيا مىدانيد كه

--> ( 1 ) - صف ( 61 ) ، آيه 8 .