محمد حميد الله ( مترجم : سيد محمد حسينى )
530
مجموعة الوثائق السياسية للعهد النبوي و الخلافة الراشدة ( نامه ها و پيمانهاى سياسى حضرت محمد ( ص ) و اسناد صدر اسلام ) ( فارسي )
مىستايم كه جز او خدايى نيست . اما بعد ، نامهء تو به من رسيد . در آن از گراميداشت مؤمنان و خوارى دشمنان خدا به وسيلهء او و نگهدارى ما از آسيب دشمنانمان به كمك آفريدگار ، سخن گفته بودى . خداى را در برابر نيكى و نعمت شايستهء او نسبت به ما در گذشته و حال كه به گروهى از مؤمنان تندرستى بخشيد و گروهى ديگر را با شهادت ارج نهاد ، سپاس مىگوييم . شهادت همراه با خرسندى پروردگار و بزرگداشت وى ، بر شهيدان گوارا باد . از او مىخواهيم كه ما را از پاداش آنان بىبهره نگرداند و پس از ايشان ما را پراكنده نسازد . به راستى كه آنان خداى را خير خواه بودند و آنچه را كه بايد ، به انجام رساندند . آنچه كردند براى خدا بود و نيز آن را براى خويشتن ، آماده مىساختند . آنچه را كه پيرامون سرزمينى كه مسلمانان بر آن و مردمان آن دست يافتهاند ياد كرده بودى ، به راستى دريافتم . شمارى از مسلمانان گفته بودند كه مردمان آنجا را در همانجا نگهدارند تا زمين را آباد سازند و به مسلمانان گزيت بپردازند ؛ و برخى ديگر گفته بودند كه آنان را ميان خود قسمت كنند . در آنچه به من نوشته بودى نگريستم و به آنچه كه از من پرسيده بودى ، انديشيدم . من بر اين باورم كه ايشان در سرزمين خود بمانند و گزيت بپردازند . گزيت به دست آمده را ميان مسلمانان بخش كنيم . اين مردم زمين خود را آباد خواهند ساخت ؛ زيرا آنان به آن كار از ديگران داناتر و نيرومندترند . آيا تو مىپندارى چنانچه ما مردم آنجا را ميان خود بخش كنيم ، براى مسلمانان پس از ما ، چه كسى خواهد ماند ؟ سوگند به خدا كه در آن صورت ، ايشان كسى را براى سخن گفتن نخواهند يافت و كسى با آنان سخن نخواهد گفت و نيز از دست آوردهء هيچ كس ، سودى نخواهند برد . ولى تا اينان زندهاند ، مسلمانان از دسترنجشان خواهند خورد و آنگاه كه بميرند و ما نيز بميريم ، فرزندانمان تا زندهاند ، از دست آوردهء فرزندان ايشان خواهند خورد ؛ و تا آيين اسلام تواناست ، آنان بردگان مسلمانان و اسلام خواهند بود . از اين رو ، بر ايشان سرگزيت بنه و از اسير ساختن آنان دست بدار و مگذار كه مسلمانان بر ايشان ستم كنند ، يا زيانى رسانند و داراييشان را به ناحق بخورند . ( 1 ) 353 / 13 صلحنامهء مردم حمص الأزدى ( دو نسخهء خطى پاريس ) ورق 41 / الف ( 47 / الف ) . حمص . . . محاصره بر ايشان سخت گشت و از اسيرى ترسيدند . از اين رو ، كسى را نزد مسلمانان