محمد حميد الله ( مترجم : سيد محمد حسينى )
200
مجموعة الوثائق السياسية للعهد النبوي و الخلافة الراشدة ( نامه ها و پيمانهاى سياسى حضرت محمد ( ص ) و اسناد صدر اسلام ) ( فارسي )
( 1 ) ( 60 - 60 / الف ) نامهنگارى با مردم هگر ( بحرين ، الأحساء امروز ) مآخذ نخستين : الأموال ، ابن زنجويه ( خطّى ) ورق 10 / ب ؛ المصنّف ، عبد الرّزاق ، شماره 10028 ، ناشر آن گفته است : بيهقى آن را از طريق ابن ابى شيبه آورده است ؛ المطالب العالية ، ابن حجر شمارهء 2007 ؛ البيهقى در السّنن الكبرى 9 / 192 ، و نيز بنگريد : نامهء 61 زيرين . مآخذ دوم : بع ش 512 ؛ الأموال ، ابن زنجويه ( خطّى ) ورق 69 / ب ؛ بس ج 1 / 2 ص 27 ( ش 42 ) ؛ بلا ص 79 - 80 ؛ يعقوبى ص 89 - 90 . مقابله كنيد : المصنّف ، عبد الرّزاق شمارهء 10025 ، 19254 . بنگريد : كايتانى 8 / 184 ؛ اشپرنگر 3 / 379 - 380 ؛ اشپربر ص 27 . ( 2 ) روايت نخست : پيامبر خدا ( ص ) به زردشتيان هگر ، نامه نوشت و آنان را به اسلام فرا خواند : هر كس به اسلام روى آورد ، از وى پذيرفته خواهد شد ؛ و هر كس از آن روى گرداند ، براى وى سرگزيت تعيين خواهد گشت و در ضمن ، گوشت حيوان سر بريدهء ايشان را نبايد بخورند و نيز نبايد به ايشان زن دهند ( 1 ) . ( 3 ) متن دوم : به نام خداوند بخشايندهء بخشايشگر از محمّد پيامبر ، فرستادهء خدا به مردم هجر : شما با ما در آشتى هستيد . از اين رو من همراه شما آفريدگارى را كه جز او خدايى نيست ، مىستايم . پس از ستايش خدا ، من شما را به خدا و خودتان سفارش مىكنم كه پس از رسيدن به راه راست ، گمراه نشويد و پس از خردمندى به كجانديشى نگراييد . اما بعد ، نمايندگان شما نزد من آمدند و با ايشان بدانسان كه خوش داشتند رفتار كردم . من اگر در راه به دست آوردن حقّى كه نسبت به شما دارم مىكوشيدم ، شما را از هجر بيرون مىراندم ؛ ولى دربارهء غائبان شما پايمردى و به حاضرانتان نيكى كردم . پس نعمت آفريدگار را كه از آن برخورداريد ، به ياد آوريد . اما بعد ، كردههاى شما را به من بازگفتند ؛ و پيداست كه پيامد گناه گنهكار ، بر نيكوكار نخواهد بود . آنگاه كه كارگزاران من نزد شما مىآيند ، از آنان فرمان بريد ، و به فرمان خدا و در راه او ، ايشان را يارى دهيد . زيرا هر كس از شما كارى نيك انجام دهد ، هرگز در نزد خدا و من ، فراموش نخواهد گشت . [ به منذر بن ساوى : پس از عنوان : فرستادگان من ، ( رفتار ) تو را ستودهاند . بىگمان تا آنگاه كه درستكار و نيك خواه