محمد حميد الله ( مترجم : سيد محمد حسينى )

185

مجموعة الوثائق السياسية للعهد النبوي و الخلافة الراشدة ( نامه ها و پيمانهاى سياسى حضرت محمد ( ص ) و اسناد صدر اسلام ) ( فارسي )

1854 م . ) ص 482 - 498 و « اسلاميك ريويو Islamic Review » ( ووكنك - انگلستان ) ( ژانويه و فوريه 1917 م . ) ؛ نيز بنگريد : مجلّهء الهلال ( مصر ) 1904 م . اكتبر و نوامبر و دسامبر ( مقالهء جرجى زيدان ) . من تحقيق گسترده‌اى دربارهء درستى اصل اين نامه ، با عنوان « مكتوبات نبوى كى دو اصل » در « مجلّهء عثمانى » ( حيدرآباد دكن ) ج 9 ش 3 - 4 ژوئن 1936 م . ( ص 109 - 129 ) نشر داده‌ام . بنگريد به تصوير اصل نامه در مجلات : جورنال آسياتيك ، اسلاميك ريويو ، الهلال و مجلهء عثمانى ؛ نيز بنگريد : اين مجموعه و كتاب من به زبان فرانسه Le Prophete del ' Islam , sa vie et son oeuvre , 4 eed . pp 531 - 541 . دربارهء زندگانى پيامبر ، و كتاب من به انگليسى : Muhammad Rasulullah . به نام خداوند بخشايندهء بخشايشگر از محمد بن عبد اللّه به مقوقس بزرگ قبطيان : در امان بودن و به دور ماندن از عذاب خدا ، از آن كسى است كه پيرو هدايت گردد ( 1 ) ؛ پس از سپاس و ستايش خدا : من تو را به دين اسلام فرا مىخوانم . به اسلام روىآور تا ايمن مانى ، تا خداوند ، تو را دو چندان پاداش دهد . ولى اگر پشت بر اسلام كنى ، گناه قبطيان بر تو خواهد بود . « اى اهل كتاب ! به سخنى كه ما و شما آن را به يكسان پذيرفته‌ايم ، روى آوريد . بدين معنى كه جز خدا را نپرستيم و در پرستش ، هيچ چيز را انباز او نسازيم و جز اللّه ، ( عيسى يا عالمان دينى ) را پروردگار خويش ندانيم . بر اين بنياد ، اگر اهل كتاب از پذيرفتن توحيد ، سرباززدند ( 2 ) ، شما ( اى مسلمانان ! به ايشان ) بگوييد : گواه باشيد ( و بپذيريد ) كه تنها ما مسلمانيم ( 3 ) » . ( ) 1 . متن « سلام على من اتّبع الهدى » برابر بخشى از آيه 47 سورهء طه است و در معنى « سلام » ، در آن آيهء گرامى آورده‌اند : ايمن بودن و به دور ماندن از عذاب و خشم خدا . بنگريد : ( مجمع البيان ، 4 / 13 ) . - م . 2 . المحكم ، ابن سيدة ، 2 / 25 . - م . 3 . آل عمران / 64 . در تفسير كلمه مسلمون در اين آيه آمده است : يعنى تنها ما هستيم كه به دل و زبان توحيد خدا را پذيرفته‌ايم و سر به فرمان او نهاده‌ايم . نيز بنگريد : ( مجمع البيان ، 1 / 455 ، جوامع الجامع ص 60 ) . - م .