محمد حميد الله ( مترجم : سيد محمد حسينى )
119
مجموعة الوثائق السياسية للعهد النبوي و الخلافة الراشدة ( نامه ها و پيمانهاى سياسى حضرت محمد ( ص ) و اسناد صدر اسلام ) ( فارسي )
( 1 ) 4 - 5 نامهء أبو سفيان به پيامبر ( ص ) پيش از جنگ خندق كتاب السّيرة ، محمّد بن جرير طبرى ، به روايت شيخ ابو الحسن بكرى ، ( نسخهء خطّى أياصوفيا ، شمارهء 3248 ) . در كتابهاى مأخذ و مرجع ، نشانى از اين نامه نديدهايم و نيز اين نامه ، با توجّه به شيوهء نگارش آن ، نمىتواند درست باشد . پس از عنوان : تو دلاوران ما را كشتهاى ، و كودكانشان را بىپدر و زنانشان را بىشوهر ساختهاى ؛ اكنون قبايل و عشاير ، به آهنگ پيكار با تو و از ميان بردن زخمهاى شمشير تو ، گرد هم آمدهاند . پيكى به سوى تو روانه كرده و نيمى از خرمابنهاى مدينه را خواستار گشتهايم . اگر خواستهء ما را بپذيرى ، ما را با تو كارى نيست ، و گرنه ، تو را به ويرانى خانهها و از ميان بردن نشانههاى آبادانى ، پيشاپيش هشدار مىدهيم . همهء نزاريان ( 1 ) در راه يارى لات ( 2 ) ، در خانهء كعبه ، همداستان گشتهاند . شير مردان قبيلهء قريش ، سوار بر اسبان تيزتك آتشين سمّ ، روى بر تو آوردهاند . پيامبر به على فرمود كه پاسخ نامه را چنين بنويسد و او نوشت : به نام خداوند بخشايندهء بخشايشگر نامهء مشركان ، منافقان ، كافران و دشمنان رسيد و معنى سخن شما را دريافتم . سوگند به خدا كه پاسخى جز سر نيزهها و لبهء تيز تيغها برايتان ندارم . واى بر شما ! از پرستش بتها بازگرديد . زخم تيغ ، دونيم گشتن سرها ، ويرانى خانهها و نابود شدن نشانههاى آبادانى ، شما را هشدار باد . « هر كس پيرو راستى گردد ، از عذاب خدا به دور مىماند ( 3 ) » . هان اى پيك ! با زبانى به تيزى شمشيرها ، پيام مرا به قريش برسان : هان ! به ديدار شمشيرهايى بشتابيد كه با تنها و سرهاى شما آشنا هستند . 1 . نزار بن معدّ بن عدنان : نياى بزرگ قريش بود ( الاشتقاق ص 30 ؛ جمهره ص 9 - 10 ) . - م . 2 . لات كه در قرآن نيز از آن ياد شده است : « أَ فَرَأَيْتُمُ اللَّاتَ وَ الْعُزَّى » ( سورهء نجم / 19 ) . بتى بوده است در شكل صخرهاى مربع . اين بت جديدتر از مناة بود و در طائف قرار داشت ؛ و قريش و همهء تازيان پيوسته آن را گرامى مىداشتند ، تا اينكه قبيلهء ثقيف به اسلام روى آورد . آنگاه به دستور پيامبر ، آن را شكستند و به آتش كشيدند ( الأصنام ص 16 - 17 ) . - م . 3 . ( سورهء طه / 38 ؛ نيز بنگريد : مجمع البيان ، 4 / 13 ) . - م .