( 1 ) ( 1 / ب ) سرشمارى مردمان ( گويا اين كار پس از پيمان برادرى و به هنگام تشكيل حكومت دولتشهرى مدينهء منوّره ، در نخستين سال هجرت انجام پذيرفته است ) . صحيح بخارى 56 / 181 ؛ صحيح مسلم 1 / شمارهء 235 ؛ أحمد حنبل 5 / 384 ؛ ابن ماجه ش 4029 ؛ مسند أبى يعلى ( طيّب او كج ، آن را از منهاج شرح صحيح ، نوشتهء نووىّ 2 / 18 آورده است ) ؛ نسائى ( طيّب او كج آن را به نقل از عمدة القارئ شرح بخارى ، تأليف عينى ، چاپ استانبول 7 / 98 ، ياد كرده است ) ؛ ارشاد السّارى ، قسطلانى 5 / 175 . Muhammad Tayyib OKic , Islamiyette illk Nufus Sayemi ( in : Ilahiyat Fakultesi Dergisi , Ankara , 1958 , VII , 11 - 02 ( . از حذيفه - كه خداوند از وى خشنود باد - روايت شده است كه گفت : پيامبر خدا ( ص ) گفت : [ نام ] كسانى را كه اسلام آورده‌اند ، براى من بنويسيد ( 1 ) . گفت : [ نام ] يك هزار و پانصد مرد را براى وى نوشتيم . پس گفتيم : يك هزار و پانصد تن هستيم و مىترسيم ؟ ( 2 ) تو به راستى ما را ديده‌اى كه سخت آزموده گشته‌ايم بدانسان كه مرد مسلمان در عين هراس نماز مىگزارد ( 3 ) . عبدان از أبى حمزه از أعمش براى ما روايت كرد : كه مسلمانان را [ يك هزار و ] پانصد تن يافتيم . ابو معاويه گفت : بين شش صد تا هفت صد تن . 1 . مسلم : براى من بشماريد كه چند تن اسلام آورده‌اند ؛ ابن ماجه : همهء كسانى را كه اسلام آورده‌اند براى من شماره كنيد . 2 . يعنى چرا بايد بهراسيم ! - م . 3 . بنگريد : ابن سعد 8 / 132 : مسلمانان با سلاح مىخفتند . ( 2 ) 2 امان‌نامه براى سراقة بن مالك مدلجىّ بنگريد : از ميان پيمانهاى پيش از هجرت ، به شماره ( * / ز ) .