العلامة الحلي ( مترجم : حميدرضا آژير )
85
كشف اليقين ( فارسي )
خود « 1 » - و احمد بن حنبل در مسند خود « 2 » - روايت كرده مىگويند : على ( ع ) فرمود : پيامبر اكرم ( ص ) مرا به يمن فرستاد در حالى كه جوان بودم . على ( ع ) مىفرمايد : عرض كردم : يا رسول اللَّه ! مرا به سوى مردمى مىفرستى كه ماجراها دارند و من از قضا آگاهى ندارم . پيامبر ( ص ) فرمود : خداوند قلبت را هدايت مىكند و زبانت را ثابت مىگرداند . على ( ع ) مىفرمايد : پس از اين سخن ديگر در حكم ميان دو نفر ترديد نكردم . ( 1 ) چهارم : سلمان فارسى « 3 » - روايت كرده مىگويد : پيامبر اكرم ( ص ) فرمود : « آگاهترين فرد امّت ، پس از من على بن ابى طالب است . » « 4 »
--> ( 1 ) نيز در كتاب خصائص 129 / 1 و / 69 و 11 . ( 2 ) مسند احمد بن حنبل 1 / 83 و 84 و 11 و 136 و 149 + صحيح ابن ماجه ، باب ذكر القضا / 168 + حلية الاولياء 4 / 381 . ( 3 ) مناقب خوارزمى / 40 . ( 4 ) علّامهء بياضى در الصراط المستقيم 2 / 10 مىگويد : « در « الوسيله » حديث امّ سلمه را نقل كرده كه در آن گفته است : « على ، ظرف علم من است » ، پس اگر او عالمتر از ديگران نباشد ، برخى از صحابه عالمتر از پيامبر ( ص ) مىبودند » . علّامهء امينى در الغدير 7 / 198 - 199 با اشاره به حديث « مدينة العلم » مىگويد : « پيامبر ( ص ) مىخواست تنها راه براى بهرهورى از علوم نبوّت جانشين او و سرور ما امير المؤمنين ( ع ) باشد ، چنان كه مىبايست تنها ورودى شهر علم در آن باشد . اين مفهومى همراه با كنايه است كه براى رساندن سخن ما آورده شده است . . . آن كه آهنگ اين شهر دارد تا از دانش يا ثروت يا هر گونه سود مادّى و معنوى ديگر آن بهره برد جز با ورود از در آن به چيزى نخواهد رسيد . . . روشن است كه مقصود از تعبير به باب ، تنها ورود و خروج نيست بلكه بهره دهى و ستادن نيز هست ، و اين به دست نمىآيد مگر آن كه نزد على ( ع ) علم نبوّتى باشد كه پيامبر ( ص ) مىخواسته امّت را به سوى آن سوق دهد و تنها آوردن اين راه براى آن كه از اين در ، راه را در مىنوردد تأكيدى است براى حصر و سپس با اين سخن به تأكيد خود مىافزايد : و هر كه اين شهر را بخواهد بايد از در ، درآيد . پس على امير المؤمنين همان درى است كه همهء مردم با آن سر و كار دارند و او همان كسى است كه همهء دانش نبوّت و هر آن چه آدمى بدان نيازمند است اعمّ از فقه و اندرز و اخلاق يا حكومت و حكمت يا سياست و دورانديشى و تصميمگيرى را در اختيار دارد و بدين ترتيب ناگزير حضرتش ( ع ) داناترين مردم است » .