سليم بن قيس الهلالي الكوفي ( مترجم : اسماعيل انصارى زنجانى )
106
كتاب سليم بن قيس الهلالي ( اسرار آل محمد ع ) ( فارسي )
4 . در كافى در حديث ديگرى از امام باقر عليه السّلام نقل مىكند كه فرمود : « دوازده امام از آل محمّد عليهم السّلام همگى با ملائكه تماس دارند و از فرزندان پيامبر صلى اللَّه عليه و آله و على بن ابى طالب عليه السّلام هستند » « 22 » . در اين حديث كلمهء « دوازده امام » با عبارت « از فرزندان على بن ابى طالب عليه السّلام » مناسبت ندارد ، ولى منشأ اين اشتباه هم يك غفلت در عبارت است ، چنان كه همين حديث در كتاب خصال و عيون الأخبار به اين عبارت آمده است : « همهء آنان بعد از پيامبر صلى اللَّه عليه و آله با ملائكه ارتباط دارند ، و على بن ابى طالب عليه السّلام هم از ايشان است » « 23 » ، و در اين عبارت اشكالى پيش نمىآيد . با توجه به آنچه ذكر شد واضح مىشود كه وجود حديثى در كتاب سليم كه امامت سيزده امام را ثابت كند به كلى منتفى است ، و از نظر علمى نسبت چنين مطلبى به كتاب سليم - كه بعنوان يكى از اركان علمى شيعه و مدارك معتبر در اثبات دوازده امام عليهم السّلام شناخته شده - خندهآور و فاقد ارزش علمى است ، و روشن است كه بعنوان اشكالتراشى و ضربه زدن به حيثيت كتاب ، عمدا به ميان آورده شده است . اشكال تكلّم محمد بن ابى بكر با پدرش و جواب آن خلاصهء اشكال اين است كه محمد بن ابى بكر چگونه در سنين كودكى هنگام مرگ پدرش آن سخنان مفصّل را با او گفتگو كرده و او را موعظه كرده است ، و اين مطلبى است كه در حديث 37 كتاب سليم آمده است . خلاصهء جواب هم اين است كه حديث مزبور از اوّل تا آخرش صحيح و بدون اشكال است و هيچ گونه تصحيف يا تحريف يا خلطى در آن راه ندارد و از متقنترين احاديث كتاب است ، و قرائن داخلى و خارجى بسيارى بعنوان تأييد دارد ، و سنّ محمّد بن ابى بكر يك مسألهء اختلافى است و در مدارك مختلف سنّ او متفاوت نقل شده است . براى روشن شدن بيشتر ، ابتدا خلاصهاى از حديث 37 تقديم مىگردد تا معلوم
--> ( 22 ) كافى : ج 1 ص 533 ح 14 . ( 23 ) عيون الاخبار : ج 1 ص 46 ح 24 . خصال : ب 12 ح 49 .