ابن الأثير ( مترجم : خليلى / حالت )
218
الكامل في التاريخ ( تاريخ كامل ) ( فارسي )
ابى كاليجار بشتاب طى مراحل نمودند ، تا اينكه نزديك به آنها رسيدند . سپاه طغرل از ناحيهء جيرفت حركت كرده و در شش فرسنگى آنجا فرود آمدند . مهذب الدوله به ناحيهء جيرفت رسيد و در آنجا فرود آمد ، و گروهى روانه داشت كه سيورسات براى اردو و سپاه حمل كنند ، غزها بر شتران و استرانى كه حامل خواربار بودند حملهور شدند كه آنها را بگيرند مهذب الدوله از حركت آنها آگاه شد ، و گروهى از سپاهيان روانه داشت كه جلوگيرى از تجاوزات آنها كنند . آنها با غزها روبرو شده بجنگ و ستيز پرداختند ، بر نفرات غزها افزوده شد . مهذب الدوله اين خبر بشنيد خود با سپاه رو بمعركه نبرد نهاد و زمانى رسيد كه هر دو گروه سرگرم نبرد بودند ، و هر گروه در برابر حريف جنگآور خود پايدارى نشان داده بودند ، و پيكار شدت پيدا كرد تا جائى كه يكى از غزها با تير اسب يكى از سپاهيان ابى كاليجار را هدف كرد ، سوار رزمنده با نيزه اسب آن تيرانداز غزى را از پاى درآورد ، غزى بآنسوار حملهور شد و با ضربتى دست او را بريد ، صاحب اسب با آن حالت با شمشير خود او را دوباره نمود و هر دوى آنها كشته بر زمين غلطيدند اسبهاى هر دوى آن جنگ آوران نيز از پاى درآمده بود . بهتر از اين شجاعت از پيشتازان لشكرى مدون نگرديده است . همين كه مهذب الدوله به عرصهء نبرد رسيد ، غزها منهزم شدند و آنچه هم كه بغارت ربوده بودند بر جاى نهادند ، و وارد بدشت گرديده ديلميان به پيگرد آنها پرداخته و تا مرز كرمان آنها را بدور كرده و از كرمان راندند . و برگشته آنچه را كه آنها تباه كرده بودند آباد سازند . بيان وحشت ميان القائم بامر اللّه امير المؤمنين و جلال الدوله در محرم اين سال اسب تازى در بغداد گشايش يافت ، پادشاه جلال الدوله مأمورانى گماشت و آنچه از درآمد بدست آمده بود بگرفت مرسوم اين بود آنچه از اين رهگذر بدست ميآيد تعلق بخلفاء داشت و پادشاهان متعرض آن نميشدند .