ابن الأثير ( مترجم : خليلى / حالت )

287

الكامل في التاريخ ( تاريخ كامل ) ( فارسي )

بيان فتنه بغداد در آن سال سپاهيان و شاكريه ( معرب چاكر ) در بغداد شوريدند زيرا خبر قتل على بن يحيى ( از اصل ارمنى و معروف بارمنى ولى از بزرگان اسلام بود ) و عمر - بن عبد إله در سامرا و پيرامون آن رسيد و آن دو مرد دلير در عالم اسلام بزرگ و شجاع و بى نظير بودند كه قتل گاه هر دو نزديك بوده و نيز تركان مغرور و خود سر و مرتكب قتل متوكل شده و خلفاء بنى العباس را خوار و بى اثر نموده بودند بدين سبب گستاخ و دلير شده ( قتل آن دو سردار بدست روميان را بهانه كردند ) شوريدند و فتنه در بغداد بر پا شد . آرى تركان دلير شده كه هر كس را مىخواستند از خلفا خود نصب ميكردند و هر كه را نمىخواستند ميكشتند و بدين چندان اعتنا نداشتند و مسلمين را به كارهاى خود ( انتخاب خليفه ) شركت نمىدادند . عوام در بغداد همه جمع شدند و فرياد زدند و شوريدند و آشوب بر پا كردند ابناء ( فرزندان اسيرانى كه خلافت را از بنى اميه گرفته ببنى العباس واگذار كردند ) به عوام ملحق شدند . همچنين چاكران كه براى مطالبه ارزاق خود قيام كرده با آنها متحد شدند و دريافت جيره و مواجب را بهانه كردند . شورشيان در زندان را گشودند و زندانيان را آزاد كردند و يكى از دو پل را آتش زدند و خانه بشر و ابراهيم دو فرزند هارون كه هر دو منشى محمد بن عبد إله ( بن طاهر ) بودند غارت نمودند در آن هنگام ثروتمندان مال بسيارى براى جنگ و غزاى روم ( و انتقام دو مقتول دلير مذكور ) اختصاص دادند . عوام هم از كوهستان ناحيه جبال ( زاگروس ) و فارس و اهواز و جاهاى ديگر