ابن الأثير ( مترجم : خليلى / حالت )
76
الكامل في التاريخ ( تاريخ كامل ) ( فارسي )
ابو الهيذام بحوران رفت و سندى در دمشق اقامت گزيد . پس از سه روز موسى بن عيسى والى جديد دمشق رسيد . پس از بيست روز اقامت در دمشق ابو الهيذام را كه آسوده و آرام بود غافلگير كرد . عده فرستاد بر خانه او هجوم بردند او با فرزندش حزيم و يك غلام بنام عبد الله توانست خود را نجات دهد ولى برگشت و با سپاهيان دليرانه نبرد كرد . آنها همه منهزم شدند . سواران ابو الهيذام بر آن واقعه آگاه شدند از هر طرف جمع شدند به يارى او شتاب كردند . او با ياران خود به محل « بصرى » رفت و در آنجا و در محل « لجاه » جنگ كرد عده از آنها را كشت و عاقبت سپاهيان تن بفرار دادند . ابو الهيذام ( پس از پيروزى ) راه خود را گرفت ناگاه پنج سوار نزد او رفتند و با او گفتگو كردند او هم كارهاى خود را مرتب كرد و دستورهائى باتباع خود داد و با آن پنج سوار رفت و آن در تاريخ بيستم ماه رمضان سنه صد و هفتاد و هفت بود . آن پنج سوار از طرف برادرش آمده بودند و برادرش به او امر كرده بود كه از جنگ و ستيز دست بردارد او هم قبول كرد و اتباع خود را پراكنده نمود و فتنه را خاتمه داد . ابو الهيذام در سنه صد و هشتاد و دو در گذشت . اين است آنچه را كه ما خواستيم مختصرا بيان كنيم . خريم بضم خاء نقطه دار و فتح راء و حارثه با حاء بى نقطه و ثاء سه نقطه و نشبه بضم نون و سكون شين نقطه دار و پس از باء يك نقطه و بغيض با باء يك نقطه و كسر غين نقطه دار و در آخر آن ضاد نقطه دار و ريث با راء و ياء دو نقطه زير و آخر آن ثاء مثلث است . بيان حوادث در آن سال عبد الملك بن عبد الواحد سپاه اندلس را براى جنگ و غزاى فرنگ