ابن الأثير ( مترجم : خليلى / حالت )
263
الكامل في التاريخ ( تاريخ كامل ) ( فارسي )
--> [ ( ) ] بقيه ذيل از صفحه قبل : از سرداران نامى عصر خود به شمار مىرفت . چه ، فتوحاتى در داكيه ( رومانى حاليه ) كرده و علاوه بر فتوحات موفق شده بود - لژيونهائى مرتب و ورزيده نمايد زيرا خيال جهانگيرى در سر داشت يعنى مىخواست اسكندر ثانى شود ، و معلوم است كه جهانگيرى مىبايست از طرف ايران صورت گيرد . مقارن اين احوال - به سال 100 ميلادى - تيرداد ، پادشاه ارمنستان ، فوت كرد و پاكر فورا يكى از پسران خود را موسوم به اكزدارس ( به كسر الف و زاء و راء ) به تخت ارمنستان نشاند بدون اين كه با دولت دوم مشورت كرده باشد . اين اقدام به تراژان فوق العاده گران آمده بهانهاى براى اجراى خيالات او شد . پس از آن ، امپراطور روم با سپاهى ورزيده و جرار عازم آسيا گرديد و وقتى كه به مقدونى رسيد سفيرى از طرف خسرو با هدايا نزد او رفته اظهار كرد كه خسرو حاضر است اكزدارس را عزل و پارتامازير ، پسر تيرداد را به پادشاهى ارمنستان معين نمايد به شرط اين كه او تاج را از دست امپراطور بگيرد . تراژان كه به جنگ مايل بود ، اين تكليف را نپذيرفت و هدايا را رد كرده جواب داد كه بعد از ورود به شام آنچه صلاح باشد ، خواهد كرد . بعد از ورود به سوريه تهيه كاملى ديده در سال 115 ميلادى به ارمنستان درآمد و منتظر پارتامازير گرديد . چه ، به او نوشته بود كه اگر مانند پدرش تاج را از امپراطور بگيرد ، او را به پادشاهى ارمنستان خواهد شناخت . بقيه ذيل در صفحه بعد