ابن الأثير ( مترجم : خليلى / حالت )
260
الكامل في التاريخ ( تاريخ كامل ) ( فارسي )
--> [ ( ) ] ( بقيه ذيل از صفحه قبل : مىبايست در روم تاجگذارى كند ، در حركت مماطله كرد و بعد از سه سال عزيمت روم نمود . مسافرت او ، چنان كه نوشتهاند . با طمطراق و دبدبه انجام يافت . سه هزار سوار پارتى با او در ممالك روم حركت مىكردند . سفر او به روم و مراجعت او به ارمنستان نه ماه طول كشيد . و براى مخارج او خزانهء روم به پول كنونى روزى سى هزار تومان مىداد . توضيح آنكه تيرداد چون مذهبى بود نخواست از راه دريا مسافرت كند چه ، موافق مذهب زرتشت آب يكى از عناصر مقدس و آلودن آن به كثافات ممنوع است . تيرداد بعد از مراجعت به ارمنستان دربار خود را مانند دربار شاهان اشكانى ترتيب داد و عهد نامهاى كه بين بلاش و نرون منعقد گرديد ، صلح محكمى بين دو دولت ايران و روم برقرار نمود چنان كه در مدت پنجاه سال طرفين منازعهاى نداشتند . در زمان اين شاه آلانها با گرجىها همدست شده ارمنستان و آذربايجان را معرض تاخت و تاز قرار دادند . آلانها آريانهاى ايرانى بودند و در ابتدا در نزديكى دربند داريال سكنى داشتند و ليكن بعدها اراضى وسيعه را از دربند واقع در كنار درياى خزر تا مصب رود ولگا يا اديل تصاحب كردند . مغولها در قرن هفتم هجرى آنها را كوچ داده به ممالك بقيه ذيل در صفحه بعد