ابن الأثير ( مترجم : خليلى / حالت )
174
الكامل في التاريخ ( تاريخ كامل ) ( فارسي )
اسكندر چهارده سال پادشاهى كرد و كشته شدن دارا در سومين سال فرمانروائى او روى داد .
--> [ ( ) ] ممنون ، سردار يونانى در خدمت ايران ، عقيده داشت كه لشكر ايران از جنگ احتراز نموده منظما عقب نشيند و اسكندر را به داخلهء ايران كشانده و در راه هر چه آذوقه هست معدوم كند . و از طرف ديگر دولت هخامنشى با بحريهء قوى خود عرصه را در اروپا به مقدونىها تنگ نمايد . رئيس قشون ايران اين نقشه را بر خلاف نام جنگى ايرانىها ديده ، رد كرد . قشون ايران در كنار راست رود گرانيك صفوف خود را بياراست بدين ترتيب كه سواره نظام ايران در صفوف مقدم جاى گرفت و سپاهيان يونانى در ذخيره ماندند . در ابتداء چنين به نظر مىآمد كه فتح با ايرانىها خواهد بود . زيرا تيراندازان ايرانى تلفات زياد به دشمن وارد نمودند . ولى وقتى كه سپاهيان اسكندر از گرانيك گذشته خود را بىپروا به صفوف ايرانىها زدند ، اينها نتوانستند مقاومت نمايند بخصوص كه خود اسكندر به قلب قشون ايرانى حمله برده مهرداد داماد داريوش را به زمين افكند . پس از آن قلب قشون شكافت و سپاهيان ايرانى متزلزل شده فرار كردند . ولى اسكندر آنها را تعقيب نكرد و به يونانىهائى كه در ذخيره بودند ، بقيه ذيل در صفحه بعد