عماد الدين حسن بن علي الطبري

51

كامل بهائى ( فارسي )

روايت كردند از ابو الشعشاء كه دزدى را به عبد اللّه عباس بگذرانيدند گفت « ما حملك على ما صنعت » يعنى چه چيز ترا بر دزدى داشت . گفت تقدير بر من رفت . ابن عباس گفت « كلمته أشد من سرقته ، يحمل ذنبه على اللّه » سخن او سخت‌تر است از دزدى او كه بار گناه را مىكند بر خداى . زهرى از مولانا و حجة اللّه على الخلق على بن الحسين زين العابدين عليهما السّلام روايت كند كه دزدى را بر حلقه عبد اللّه عباس بگذرانيدند يكى از حاضران گفت « نعوذ باللّه من قضاء السوء » ابن عباس در خشم رفت و گفت : « قولكم أعظم من سرقته ، ثم ما زال يشنع على قولهم ، حتى تابوا منه » يعنى گفتن شما كه گناه را بر خداى حمل مىكنيد بزرگتر است از دزدى وى پس بعد از آن هميشه تشنيع مىكرد بر قول ايشان تا وقتى كه توبه از ان كردند . و عن ابن عمر قال : القدرية مجوس هذه الامة ، ان مرضوا فلا تعودوهم ، و ان ماتوا فلا تصلوا عليهم ، و ان لقيتموهم فلا تسلموا عليهم ، قيل أيهم ؟ قال : الذين يعملون بالمعاصى ثم يزعموا أنها من اللّه كتبها عليهم « 1 » . يعنى قدريه مجوس اين امت‌اند اگر مريض شوند پس عيادت مكنيد ايشان را و اگر بميرند نماز مكنيد بر ايشان و اگر ملاقات بكنيد ايشان را پس سلام مكنيد بر ايشان گفته شد كيستند ايشان گفت آن جماعت كه عمل مىكنند بر معاصى و گمان مىكنند كه اين از خداست كه نوشته بر ايشان . اما آيات كه وارد شد در اين باب خاصة ، بدان كه مشركان قريش جمله جبرى بودند قرآن را برداشته بودند معاوية و يزيد عليه اللعنة در عهد خويش احياى آن كردند در اسلام و جبريان تابع ايشان ، و دليل قوله تعالى : سَيَقُولُ الَّذِينَ أَشْرَكُوا لَوْ شاءَ اللَّهُ ما أَشْرَكْنا وَ لا آباؤُنا ( انعام 149 ) يعنى زود باشد كه بگويند آن جماعت كه شرك آورده‌اند كه اگر خداى تعالى مىخواست ما شرك نمىآورديم و پدران ما نيز شرك نمىآوردند . و قوله تعالى : وَ إِذا فَعَلُوا فاحِشَةً قالُوا وَجَدْنا عَلَيْها آباءَنا وَ اللَّهُ أَمَرَنا بِها قُلْ إِنَّ اللَّهَ لا يَأْمُرُ بِالْفَحْشاءِ أَ تَقُولُونَ عَلَى اللَّهِ ما لا تَعْلَمُونَ ( اعراف 27 ) يعنى هرگاه گناهى كنند بگويند كه ما يافتيم پدران خود را و گويند خدا امر كرده است ما را به آن بگوى اى محمد بدرستى كه خداى امر نمىكند كسى را به فحش آيا مىگوئيد بر خدا آنچه نمىدانيد كه حق است . اگر آدم بود گفت : رَبَّنا ظَلَمْنا أَنْفُسَنا وَ إِنْ لَمْ تَغْفِرْ لَنا وَ تَرْحَمْنا لَنَكُونَنَّ مِنَ

--> ( 1 ) - اسرار الامامة 162 به نقل شرح الاصول الخامسة 773