خطور كرد و اگر مقصود از همّ در اينجا عزم و نيت باشد خدا ولى آنها نمىبود سپس گفته است ارادهء معصيت و عزم بر آن گناه است و قومى تجاوز كرده‌اند تا آنجا كه گفتند : عزم بر كبيره گناه كبيره است و عزم بر كفر ، كفر است ، انتهى كلامه ( نوّر اللَّه مرقده ) و كلام صاحب كشاف و بيضاوى و ديگران در تفسير اين آيه با كلامِ او موافق است و به علاوه فقهاء تصريح دارند كه اصرار بر صغيره در حكم كبيره است و آن فعلى است چون مداومت بر صغيره و حكمى و آن عزم بر ارتكاب هر صغيره‌اى است بدان دست يابد و بالجمله تصريحات مفسران و فقهاء و اصوليون در اين موضوع بيش از شمار است و بحث در آن توضيح واضحات است و هر كه در كتب خاصه و عامه بررسى كند شكى ندارد در آنچه ما گفتيم . اگر اعتراض كنى كه از ائمهء ما رواياتى رسيده است مشعر بر اينكه عزم گناه ، گناه نيست سپس همين خبر را ذكر كرده است و آنكه بعد از آن است و سپس گفته احاديث بسيارى در كافى و كتب ديگر بدين مضمون رسيده است . من جواب گويم كه اين احاديث هيچ دلالتى ندارد بر آنچه تو پندارى كه عزم بر معصيت ، معصيت نباشد و همانا دلالت بر اينكه هر كه نيت گناه مخصوصى كند چون مىخوارى يا زنا مثلًا و آن را نكند آن گناهى كه قصد آن را كرده و نكرده بر او نوشته نشود و اين غير از اين است كه عزم بر گناه اصلًا گناه نيست و عقوبتى ندارد و از آن عفو شده است - پايان نقل از مجلسى ( ره ) . در اينجا دو مسأله طرح مىشود : 1 - آيا اگر كسى قصد گناهى كرد و از آن منصرف شد و آن را نكرد مجرد همان قصد گناه گناه است يا نه ؟ . 2 - اگر كسى به قصد ارتكاب گناه عملى كرد و موافق آن گناه نشد