الشيخ الكليني ( مترجم : كوه كمره اى )

744

الكافي ( أصول الكافي ) ( فارسي )

الْإِنْسانَ بِوالِدَيْهِ ، بدل التى است ، و جملهء : إِنْ جاهَداكَ الخ ، بدل بعد از بدل است ) و منظور اين است كه شاهكار اين دو آيه‌اى كه در سوره لقمان در بارهء سفارش پدر و مادر نازل شده است اين دو جمله است و بايد ميان اين دو آيهء سوره لقمان با دو آيهء در سورهء بنى اسرائيل مقايسه كرد كه : در كدام سفارش بيشترى نسبت به آنها شده است ، و امام مىفرمايد در آيات سورهء لقمان سفارش بيشترى شده و مورد استفاده مزيد سفارش و تأكيد در بارهء احترام و حق پدر و مادر اين دو جمله است : 1 - « وَ وَصَّيْنَا الْإِنْسانَ بِوالِدَيْهِ » ( حُسْناً ) در قرائت مضبوطه در قرآن كلمهء ( حسناً ) موجود نيست و اضافهء آن در خبر يا به حساب قرائت خاص ائمه است و در مصحف آنان درج است ، يا به اعتبار تفسير اين كلمه را امام به جمله افزوده تا اين جمله با جمله وارده در سوره بنى اسرائيل برابر هم قرار گيرد و نكات تفاضل ميان آنها روشن شود به اين ترتيب : « وَ قَضى رَبُّكَ . . . بِالْوالِدَيْنِ إِحْساناً » « وَ وَصَّيْنَا الْإِنْسانَ بِوالِدَيْهِ حُسْناً » و جهات تأكيد در آيهء لقمان بيشتر از آيهء بنى اسرائيل است به اين شرح - نقل از مجلسى ( ره ) . 1 - كلمه وصينا - سفارش كرديم - كه در آن تأكيد و مبالغه است از جهت اينكه سفارش در امور مهم به كار مىرود . 2 - كلمهء وصيت و سفارش اشعار دارد كه مورد سفارش مصلحت و تقرب به حق دارد زيرا اصل توصيه پيشنهاد مصلحت آميز به ديگرى است و دلالت دارد كه اين امر صلاح حال است يا صلاح مال و اقدام در آن لازم است و اين خود به مقصود انجام احترام به والدين دلالت بيشترى دارد و به منزلهء اين است كه بر دعوى دليل و برهانى اقامه شده است با اينكه خود اين صيغه باب تفعيل دلالت بر مبالغه و تكثير دارد و خصوص كه به متكلم مع الغير ادا