نوشت . گفته شده : اوّلين كسى كه تاريخ زد ، عمر بن خطّاب بود كه تاريخ را از محرّم قرار داد . « 1 » مغلطاى گويد : رسول خدا ( ص ) دستور داد كه تاريخ بگذارند و تاريخ را از هنگام هجرت نوشت . ابن جزّار گفت : اين سال به عام الاذن : سال اجازه ، معروف است كه در آن به رسول خدا ( ص ) اجازه داده شد ، از مكّه به يثرب هجرت كند . گفته‌اند : عمر نخستين كسى بود كه تاريخ گذاشت و آن را از محرّم قرار داد . « 2 » مىدانيم كه هر يك از ده سال نخست به يك نام ، موسوم گرديد ، سال اوّل را عام الاذن ناميدند . « 3 » ابن شهر آشوب گفت : طبرى و مجاهد در كتاب‌هاى تاريخ خود گفته‌اند : عمر بن خطّاب مردم را جمع كرد تا از آنان بپرسد كه تاريخ را از چه روزى بنويسيم ؟ على ( ع ) گفت : از روزى كه رسول خدا ( ص ) هجرت كرد و اهالى شرك را ترك گفت . گويى مىخواست بگويد : در اين باره بدعت نگذاريد و چنان كه در زمان رسول خدا ( ص ) مىنوشتند ، شما هم تاريخ بگذاريد ، زيرا هنگامى كه پيامبر ( ص ) در ماه ربيع الاوّل وارد مدينه شد ، دستور داد كه تاريخ بگذارند . در آن زمان به يك يا دو ماه از هجرت او تاريخ مىگذاشتند تا اين كه يك سال كامل شد . اين را از ابن شهاب نقل كرده‌اند . « 4 » علّامهء مجلسى هم همين عقيده را دارد و معتقد است كه مبدأ قرار دادن هجرت براى تاريخ ، مأخوذ از جبرئيل ، و مستند به وحى الهى و منسوب به

--> ( 1 ) . المواهب اللدنيه ، 1 / 67 . ( 2 ) . سيره مغلطاى ، 35 - 36 . ( 3 ) . نفس الرحمن فى فضائل سلمان ، 44 . ( 4 ) . مناقب آل ابى طالب ، 2 / 144 .