مؤلف مجهول
42
شرح قصيده برده ( فارسي )
و بسيار بريز اشك را از چشمى كه پر شده است از حرامها ، و ملازم باش در پناه پشيمانى . يعنى : بر خطاها و بر گناهان خود گريه كن و اشك بسيار از ديده بريز كه پر شده است از ديدن حرام ، و ملازم باش مر ورع و تقوى را ، و نادم و تائب شو ، يعنى در زمانى كه از گناهان پشيمان شوى توبه و اقرار و گريه ترا اثرى تمام نمايد و نتيجهء آن نيكو پديد آيد . [ بيت 24 ] 24 و خالف النّفس و الشّيطان و اعصهما * و ان هما محضاك النّصح فاتّهم و مخالفت كن نفس را و شيطان را ، و نافرمانى ايشان كن ، و اگر چه ايشان نصيحت محض كنند پس متهم كن ايشان را . يعنى : مخالفت كن نفس و شيطان را ، و فرمان مبر امر و نهى ايشان را كه خداى تعالى ترا از شيطان ترسانيده است كه : انّ الشّيطان للانسان عدوّ مبين « 11 » بدرستى كه شيطان مر آدمى را دشمنى ظاهرست . پس اگر متابعت او كنى متابعت دشمن خويش كرده باشى . و حضرت رسالت - عليه السّلام - ترا از نفس ترسانيده است : أعدى عدوّك نفسك الّتي بين جنبيك « 12 » يعنى دشمنترين دشمنان تو نفس تو است كه هميشه مصاحب تو است . پس چون شيطان و نفس
--> ( 11 ) . از آيهء 5 سورهء يوسف . ( 12 ) . در غرر و درر آمدى آمده است : لا عدوّ أعدى على المرء من نفسه ( شرح خوانسارى 6 399 ) و نفسك أقرب أعدائك اليك ( شرح خوانسارى 6 170 ) و به صورت مذكور در متن در حكمت اسلام صالح قزوينى ( ص 25 ) نقل شده است .