حاضر نيست آن را خوار و زبون سازد ، پشتوانهء صحت و درستى سخنش قرار مىدهد . لهذا علماى ادب مىگويند سوگند تأكيد و تأييد راستى سخن حق است . ولى گاهى انسان سوگند ياد مىكند نه براى اين منظور بلكه براى افادهء امرى كه لازمهء سوگند است ، يعنى براى افادهء اينكه طرف بداند گوينده براى آن چيز احترام قائل است . وقتى كه كسى مىخواهد به مردم بفهماند كه براى فلان شخص احترام قائلم ، به سر او و به جان او قسم مىخورد . در اين گونه قسمها هدف متوجه مُقسَمٌ بِه ( چيزى كه به او قسم خورده شده ) است نه مُقسَمٌ عليه ( مطلبى كه در مورد او قسم ياد شده است ) . سوگندهاى قرآن از نوع دوم است . قرآن اگر به ماه و خورشيد و زيتون و انجير و روز و شب سوگند ياد مىكند مىخواهد بشر را متوجه اهميت اين امور كند . يكى از مهمترين امورى كه نقش اساسى در تمدن و فرهنگ انسانيت داشته حروف الفباست . اين حروف و اين اصوات كه به صورت حروف در مىآيد ، نقش مهمى در زندگى اجتماعى انسان دارد . حيوانات نيز صوت و آواز دارند ولى نمىتوانند از آنها حروف بسازند . اگر انسان هم نمىتوانست اصوات را به صورت حروف درآورد ( مانند آدمهاى لال ) ، قدرت تكلم نداشت و نمىتوانست مقاصدش را به ديگران برساند ، هيچ گونه علم و تمدن و صنعتى به وجود نمىآمد . حتى نوشتن و خط كه خود نعمتى بسيار بزرگ است و قرآن در جاى خود به آن نيز سوگند مىخورد ، در مرحلهء بعد از تكلم پديد آمده است ؛ يعنى اينكه ما مىتوانيم الف ، لام ، دال ، جيم را جدا جدا بنويسيم در اثر آن است كه مىتوانيم جدا تلفظ كنيم و اگر اين حروف نبودند ما بايستى براى رساندن مطالب اشكال آنها را بكشيم ، مثلًا براى فهماندن خانه شكل خانه را و براى فهماندن اتومبيل شكل آن را بكشيم . ولى ناگفته پيداست كه همه چيز كه شكل ندارد تا بتوان با كشيدن آن تفهيم نمود . نظريهء ديگر آن است كه اين حروف اشاره به اعجاز قرآن است ، به اين بيان كه : حروف الفبا كه مجموعاً در زبان عربى 28 حرف است و در بعضى زبانها بيشتر و احياناً شنيده‌ام كه بعضى زبانها در حدود 300 حرف الفبايى دارند ، در هر حال حروف الفبا كه به منزلهء ماده‌هاى اوليهء بافتمان سخن است در اختيار همه هست ولى آيا همه مىتوانند سخن عالى بگويند ؟ خير . اينها درست مانند نخ و پودى است كه در دست همهء بافنده‌هاست ولى آيا از نظر هنرى همه يك طور بافته تحويل