مرتضى مطهرى

78

مجموعه آثار شهيد مطهرى ( فارسي )

عقل و راه اعتدال وَ كَذلِكَ جَعَلْناكُمْ أُمَّةً وَسَطاً لِتَكُونُوا شُهَداءَ عَلَى النَّاسِ وَ يَكُونَ الرَّسُولُ عَلَيْكُمْ شَهِيداً . . بحث ما در اطراف اين بود كه بايد از دو چيز پرهيز كنيم تا بتوانيم آن مقدارى كه قرآن كريم دستور داده است عمل كنيم : يكى افراطكارىها و دخل و تصرف‌هاى جاهلانه - كه در دو سه شب گذشته مثالهايى دربارهء آن عرض كرديم و امشب هم يك مثال عرض مىكنم - و ديگر جمود . جمود يعنى خشكيهاى بىمعنى و بى جا . مثال ديگر براى جهالت : قياس ابوحنيفه مثالى كه براى تصرفات جاهلانه عرض مىكنم مربوط به اعصار اوليهء اسلام است و آن چيزى است كه به نام قياس ابوحنيفه معروف است . اهل تسنن در مسائل فقهى يعنى همهء مسائلى كه امروز ما در آن مسائل از علما تقليد مىكنيم ، به يك عده علماى زمان خودشان مراجعه مىكردند كه البته عدهء آنها زياد است . مثلًا سفيان ثورى يكى از آنهاست ، حسن بصرى يكى از آنهاست ، كه بسيارى از اينها و بلكه اكثرشان غيرعرب بودند لكن به خاطر اينكه مراتب علمى را طى كرده بودند و از ديگران حوزهء درس بارونق ترى داشتند و از طرفى اسلام اين فكر را در مغز مردم