قوانين عالم ثابت است مطلب ديگر اينكه « همه چيز در تغيير است » يك مطلب است ، « قانونها در تغيير است » مطلب ديگر . قانون يعنى آن اصل و ناموسى كه تغيير اشياء براساس آن است . مىگوييم هيچ شكلى در دنيا باقى نمىماند ، اما آيا قانونى كه براى يك شكل وجود دارد هم تغيير مىكند ؟ نه ، خود قانون ثابت است . مثلًا داروين معتقد بود كه براى جاندارها يك سلسله قوانين كشف كرده است . ما مىپرسيم داروين كه مىگويد اين جاندارها در تغيير و تكاملند ، آيا قوانين خود داروين هم در تكاملند ؟ يعنى آيا همان‌طور كه يك بچه كوچك است ، بزرگ مىشود يا به قول خود داروين انواعْ تغيير نوعيت مىدهند ، تدريجاً نوعى نوع ديگر مىشود ، قوانين علمى داروين هم تغيير مىكند ؟ خير ، آن قوانين يك قوانين ثابت جهانى است كه از اولى كه دنيا بوده است تا آخر ، اين قوانين بر دنيا حكومت مىكند . همچنين قانون جاذبهء عمومى ، خودش يك قانون ثابت است . اگر ما بگوييم پيغمبر اسلام يعنى شخص پيغمبر با همان بدن ابديت دارد ، ممكن است كسى بگويد طبق قانون فلسفى هيچ شيئى ثابت نمىماند ، پس شخص پيغمبر خلود ندارد . بحث كه روى شخص نيست ، بحث روى قانون است . قرآن قانون است . اگر كسى بگويد كاغذهايى كه خطوط و آيات قرآن روى آن نوشته شده است كهنه نمىشود ؛ ما مىگوييم نه ، كاغذ جسم است و كهنه مىشود ولى قرآن حقايق را بيان مىكند ، قوانين را بيان مىكند و اين ديگر كهنگى پذير نيست . قانون كه جسم نيست . جسم كهنه و فانى مىشود ولى قانون اگر حقيقت باشد يعنى مطابق با واقع باشد ، هميشه باقى است و اگر مطابق با واقع نباشد از اول هم درست نبوده است . به هر حال مانعى ندارد كه بشر يك سلسله قوانين داشته باشد كه اينها براى هميشه ثابت و باقى بماند . پس كهنه شدن اجسام را ما هم قبول داريم . قرآن مىگويد : كُلُّ مَنْ عَلَيْها فانٍ « 1 » و يا : إِذَا الشَّمْسُ كُوِّرَتْ . وَ إِذَا النُّجُومُ انْكَدَرَتْ « 2 » روزى كه خورشيد پير مىشود ، روزى كه ستارگان پير مىشوند ، دريا ديگر به شكل دريا نيست . آرى ، قرآن هم مىگويد هيچ جسمى از اجسام اين عالم ابديت ندارد . ولى بحث ما دربارهء اجسام نيست ،

--> ( 1 ) الرحمن / 26 ( 2 ) تكوير / 1 و 2