مرتضى مطهرى
97
مجموعه آثار شهيد مطهرى ( فارسي )
ن نحر يعنى قربانى . ح حلق يعنى تراشيدن سر ، و براى كسى كه حج او حج اول نيست چيدن مقدارى مو يا ناخن . ط طواف حج . ر ركعتين طواف حج . س سعى ميان صفا و مروه . ط طواف النساء . ر ركعتين طواف . م مبيت ( يعنى بيتوته ) در منى . ر رمى جمرات . بنا بر آنچه ما اعمال حج را شرح داديم مجموع اعمال سيزده تاست ولى در اين شعر چهارده تا آمده است . سرّ اين مطلب اين است كه شيخ بهائى افاضه از عرفات و مشعر - يعنى كوچ كردن از آنجا - به طرف منى را عملى مستقل شمرده است ، در صورتى كه عمل مستقل نيست . 9 . كتاب الجهاد . در اين كتاب مسئله جنگهاى اسلامى مطرح است . اسلام دين اجتماعى و مسئوليتهاى اجتماعى است . از اين رو جهاد در متن دستورات اسلام قرار گرفته است . جهاد بر دو قسم است : ابتدائى و دفاعى . از نظر فقه شيعه جهاد ابتدائى منحصراً زير نظر پيغمبر اكرم يا امام معصوم مىتواند صورت گيرد و لاغير . اينچنين جهادى تنها بر مردان واجب است ولى جهاد دفاعى در همه زمانها بر همه مردم اعمّ از مرد و زن واجب است . ايضاً جهاد يا داخلى است يا خارجى . اگر گروهى از مردم بر امام مفترَض الطاعة مسلمين خروج كنند آنچنانكه خوارج يا اصحاب جمل و اصحاب صفّين كردند جهاد با آنها نيز واجب است . در فقه ، احكام جهاد و احكام ذمّه يعنى شرايط پذيرفتن غير مسلمان تحت عنوان تابعيت دولت اسلامى و همچنين درباره صلح ميان دولت اسلامى و دولت غير اسلامى به تفصيل بحث مىشود . 10 . امر به معروف و نهى از منكر . اسلام به حكم اينكه دين اجتماعى و مسئوليتهاى اجتماعى است و محيط مناسب را شرط اصلى اجراى برنامه آسمانى و سعادت بخش خود مىداند ، يك مسئوليت مشترك براى عموم به وجود آورده