كه الآن از شما مىخواهند آنها خواهند داشت . يُحِبُّهُمْ وَ يُحِبُّونَهُ آنها خدا را دوست بدارند و براى خدا و دوستى خدا كار كنند و قهراً خدا هم آنها را دوست بدارد . أَذِلَّةٍ عَلَى الْمُؤْمِنِينَ أَعِزَّةٍ عَلَى الْكافِرِينَ ( همان أَشِدَّاءُ عَلَى الْكُفَّارِ رُحَماءُ بَيْنَهُمْ است ) . مؤمنين نسبت به يكديگر همه رام و بىتعرض ، ولى در مقابل كافران ، عزيز و قوى . يُجاهِدُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ در راه خدا مجاهدت مىكنند . وَ لا يَخافُونَ لَوْمَةَ لائِمٍ ملامت هيچ ملامت كننده‌اى را هم در راه خدا پروا نداشته باشند . ذلِكَ فَضْلُ اللَّهِ يُؤْتِيهِ مَنْ يَشاءُ وَ اللَّهُ واسِعٌ عَلِيمٌ . پس اين ارادهء الهى است كه بايد چنين چيزى بشود . اين درست ضد اين حرفى است كه مىگوييم اين يك امر استثنايى است كه اتفاقاً عده‌اى پيدا شوند و يك حرف حقى بزنند ، مىآيند و بعد هم تمام مىشود . مىگويد اگر همهء شما كافر شويد مردم ديگرى به جاى شما خواهند آمد و اين كار خواهد شد . - به نظر مىرسد كه از نظر تاكتيكى اين آيات يك مقدار روحيهء بىتفاوتى را اشاعه مىدهد ، چون به اين ترتيب هركس مىگويد اگر من مسئوليتم را انجام ندهم كسى پيدا مىشود كه انجام بدهد . استاد : نه ، آن كه مىآيد ، مسئوليت خودش را انجام مىدهد نه مسئوليت من را . آيه بيشتر به انسان اميدوارى مىدهد ، مىگويد تو در مسيرى قرار گرفته‌اى كه اين مسير به نتيجهء نهايى مىرسد ، تو اگر نكنى فقط خودت را فانى كرده‌اى و از بين برده‌اى . از اين جهت ، بلاتشبيه ، با حرفهاى كمونيستها شبيه است . اينها در مورد حركت تاريخ كه تاريخ حركت جمعى دارد ، مىگويند هركسى كه به تاريخ بپيوندد به خودش تحقق بخشيده ، اگر از تاريخ دورى بجويد در زير چرخهاى قوى تاريخ له شده است . پس قرآن نمىگويد كه تو مىتوانى به روى كنار راحت بنشينى ، او كار خودش را دارد مىكند . مىخواهد بگويد كه تو اگر به اين بپيوندى - به همان تعبير آنها - به خودت تحقق بخشيده‌اى ، اين مسئوليت براى تو يك سعادت است ، اگر اين را از دست بدهى سعادت را از دست داده‌اى ، سعادت را كس ديگر به جاى تو گرفته است . آيات سورهء نساء يك رديفْ آيات ديگر آياتى است كه نمونه‌اش آيهء 76 سورهء نساء است . از آيهء 71 مىخوانيم : يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا خُذُوا حِذْرَكُمْ فَانْفِرُوا ثُباتٍ أَوِ انْفِرُوا جَمِيعاً اى اهل ايمان ! احتياط خودتان را بگيريد ،