جواب سؤال اول مثبت است و جواب سؤال دوم منفى . در اينجا نمىتوانيم وارد بحث تفصيلى اين مطلب بشويم . آيا سعادت مطلق است يا نسبى ؟ معنى اينكه سعادت مطلق است اين است كه سعادت نسبت به افراد و اشخاص و نسبت به محيط و اقوام و ملل يكسان است و فرق نمىكند ، آن چيزى كه سعادت است براى همه سعادت است و در همه جا سعادت است ؛ و معنى اينكه سعادت نسبى است اين است كه ممكن است يك چيز براى يك فرد و در يك محيط خاص سعادت باشد و براى فرد ديگر و در محيط ديگر سعادت نباشد بلكه عين بدبختى و شقاوت بوده باشد . در فصل پيش تفاوت و عدم تفاوت سعادت را از لحاظ تاريخ و زمان سنجيديم و اين مسأله را بحث كرديم كه آيا سعادت متغيّر است يا ثابت ؟ در اين فصل تفاوت و عدم تفاوت سعادت را از لحاظ افراد و از لحاظ محيطها و مكانها بايد بسنجيم و ببينيم آيا براى همه كس و در همه جا يكسان است يا نسبت به افراد و نسبت به شرايط محيط متفاوت مىگردد ؟ ممكن است كسى نظر دوم را انتخاب كند و سعادت را نسبى بداند به دو دليل : الف . بسيار چيزهاست كه سعادت يك نفر بستگى كامل به آنها پيدا مىكند و حال آنكه سعادت افراد ديگر هيچ گونه بستگى به آنها ندارد ، بلكه احيانا به نقطهء مقابل آنها بستگى دارد . مثلًا شخصى به معشوقى عشق مىورزد و آن عشق قرار و آرام را از او مىگيرد ؛ سعادت اين شخص بستگى كامل پيدا مىكند به وصال اين معشوق ؛ در صورتى كه شخص ديگر معشوقى ندارد يا اينكه معشوق ديگرى دارد و سعادتش به وصال معشوق خودش بستگى دارد . همچنين است فرزند . هر كس سعادتش بستگى دارد به حيات و سلامت و خوبى فرزند خودش نه فرزند ديگرى . فرزند هر كسى فقط براى خودش سعادت است نه براى ديگران . در موارد خاصى سعادت يك نفر عين بدبختى و شقاوت ديگرى است . دو نفر كه فى المثل در يك مسابقهء قهرمانى بين المللى شركت مىكنند و با هم مسابقه مىدهند هر كدام از اين دو نفر كه پيروز بشود خود را سعادتمند مىداند و آنكه شكست بخورد